HÌNH THIÊN KHÔNG ĐẦU NÚI THƯỜNG DƯƠNG - Chương 21: Đội Bị Chia Hai Phe
Trưa 24 tháng 10, bếp ăn công trường đông hơn mọi ngày vì mưa phùn ngoài sân khiến các tổ ngoài trời rút vào sớm. Hơi cơm và mùi canh cải bốc lên giữa…
Nội dung chương
Trưa 24 tháng 10, bếp ăn công trường đông hơn mọi ngày vì mưa phùn ngoài sân khiến các tổ ngoài trời rút vào sớm. Hơi cơm và mùi canh cải bốc lên giữa những dãy bàn inox dài, tiếng khay va nhau lách cách không ngớt. Lý Thừa Ân bưng khay ngồi ở bàn cuối, lưng quay ra cửa, cố ăn cho xong bữa để còn lên phòng địa chất ký đối chiếu hồ sơ. Anh chưa ăn được nửa suất thì tiếng cãi nhau ở dãy bàn giữa đã át cả tiếng mưa.
Người lên tiếng đầu tiên là một thợ khoan trung niên ở tổ hai, mặt đỏ gay vì tức giận dồn từ mấy hôm trước.
- Tôi nói thật, từ hôm mất lõi mẫu tới giờ, cứ vào ca là tôi thấy ớn. Đá ở trong đó không bình thường. Dừng lại khảo sát cho tử tế rồi hẵng khoan tiếp, chứ cứ đâm đầu vào thì có ngày sập cả gương.
Một thợ trẻ ở bàn đối diện đặt mạnh đôi đũa xuống khay, cơm văng ra mép bàn.
- Dừng thì ai trả lương những ngày ngồi chơi? Anh nói nghe dễ lắm. Chậm một ngày là phạt một ngày, giám đốc đã nói thẳng rồi. Nhà tôi còn hai đứa nhỏ, tôi không dừng được.
Câu qua tiếng lại lan nhanh từ hai người thành hai dãy bàn. Phe muốn dừng khoan nhắc lại từng chuyện một: bột đỏ có mùi tanh ở ca thứ hai, ba giấc mơ bãi đá trong cùng một tuần, vệt đỏ bò trên vách hầm, rồi ống lõi vỡ vụn nằm lại trong đá. Phe muốn khoan tiếp cũng có lý lẽ của họ, toàn là những lý lẽ chạm vào túi tiền. Hợp đồng bổ sung đã ký, thưởng tiến độ tính theo mét hầm. Ai xin nghỉ lúc này sẽ bị ghi vào danh sách xem xét khi cắt giảm người cuối năm.
Lý Thừa Ân nghe hết mà không chen vào. Anh biết cả hai phe đều đang nhìn về phía bàn của anh, dù không ai gọi thẳng tên. Trong mắt phe thứ nhất, anh là người duy nhất từng dám ghi ý kiến phản đối vào biên bản họp. Trong mắt phe thứ hai, anh chính là người vừa ký sai một phiếu khoan, làm mất một ống lõi đắt tiền và khiến cả đội bị siết lại quy trình. Biên bản ngày 22 tháng 10 mới khô mực được hai hôm. Từ nay mọi đề xuất độ sâu của đoàn khảo sát phải có chữ ký thứ hai của Dương Khai Sơn mới được đưa vào phiếu việc. Điều ấy cả công trường đều biết, vì nó được đọc to trong buổi giao ban sáng hôm sau.
Một người ở phe muốn dừng đứng hẳn dậy, chỉ tay qua mặt bàn.
- Muốn khoan thì các anh tự vào mà khoan. Tôi không chui vào cái lỗ mà người ta đã tính sai một lần rồi đâu.
Người bị chỉ tay cũng đứng dậy theo, ngực ưỡn về phía trước. Ghế inox đổ ra sau, kêu choang một tiếng. Vài người ngồi giữa hai bên vội đứng lên can, nhưng can bằng miệng lúc ấy chỉ làm tiếng cãi to thêm. Một khay cơm bị xô lệch, canh đổ tràn xuống mặt bàn rồi chảy xuống nền gạch.
Chu Đại Bằng từ bàn đầu bếp bước tới, tay trái cầm nguyên một khay cơm chưa ăn, tay phải vớ lấy cây chổi dựng ở góc cột. Anh không quát. Anh đặt khay cơm của mình xuống đúng khoảng bàn trống giữa hai người đang gườm nhau, rồi chống cây chổi xuống nền, đứng chắn ở đó như đóng một cái cọc.
- Hai anh muốn đánh nhau thì bước qua khay cơm của tôi đã. - Anh nói, giọng đều đều. - Cơm tôi chưa ăn. Đổ của tôi thì chiều nay hai anh nấu lại cho cả bếp, không thiếu một người.
Cả dãy bàn bật cười, tiếng cười bật ra bất ngờ làm cơn nóng hạ xuống một nấc. Người thợ trung niên hạ tay xuống trước. Người thợ trẻ vẫn còn hầm hầm nhưng cũng lùi lại nửa bước, kéo ghế ngồi xuống. Chu Đại Bằng chờ cho tiếng cười tan hết mới nói tiếp, lần này nói cho cả bếp cùng nghe.
- Tôi ở trong hầm đủ cả ba ca khoan, tôi sợ cái gì thì tôi biết. Nhưng sợ mà bỏ ca thì hầm vẫn nằm đó, núi vẫn nằm đó, sang xuân người khác cũng phải vào khoan tiếp. Còn ai muốn khoan ngay hôm nay thì cũng nghe tôi nói một câu: gương hầm bây giờ chưa có lệnh mở ca mới, cãi nhau ở đây không làm nó tiến thêm được một phân nào.
Vương Thiết Sơn xuất hiện ở cửa bếp từ lúc nào, áo mưa còn nhỏ nước. Ông không vào hẳn, chỉ đứng ở ngưỡng cửa gọi Chu Đại Bằng ra nói chuyện riêng. Hai người đứng dưới mái hiên, tiếng mưa át mất phần lớn câu chuyện, nhưng Lý Thừa Ân ngồi gần cửa sổ vẫn nghe được những đoạn chính. Vương Thiết Sơn hỏi tình hình quân số thực tế nếu phải xếp lại ca đêm. Chu Đại Bằng trả lời không giấu: trong số người đủ sức khỏe cho ca sâu, ít nhất bốn người đã đánh tiếng xin chuyển sang tổ mặt đất, hai người khác nói thẳng là chỉ vào hầm khi có lệnh viết tay của chỉ huy trưởng.
- Tức là miệng thì cãi nhau đòi khoan, chân thì đã tính đường lui. - Vương Thiết Sơn nói.
- Con người ta vẫn thế thôi, anh Sơn. Ở bếp thì ai cũng to tiếng. Đến giờ phát đèn mũ mới biết ai thật sự muốn vào.
Vương Thiết Sơn gật đầu, rồi hỏi thêm một câu mà Lý Thừa Ân nghe rõ từng chữ. Ông hỏi Chu Đại Bằng đánh giá thế nào về việc giữ nguyên đội hình cũ cho các ca tiếp theo, hay nên tách những người đang đối đầu nhau ra hai tổ khác nhau. Chu Đại Bằng đáp rằng tách ra thì ca nào cũng thiếu người lành nghề, giữ nguyên thì phải có người đứng giữa đủ uy tín để lúc căng thẳng trong hầm còn nghe nhau. Anh nói xong thì quay lại bếp, bưng khay cơm đã nguội của mình ngồi xuống ăn như chưa có chuyện gì xảy ra.
Lưu Tiểu Dũng ngồi cùng bàn với Lý Thừa Ân suốt từ đầu bữa tới giờ, không tham gia một câu nào vào cuộc cãi vã. Cậu ăn rất chậm, nhiều lần dừng đũa nhìn ra cửa sổ mưa. Tới khi bếp vắng bớt người, cậu mới nói khẽ, chỉ đủ cho hai người nghe.
- Anh Ân, em ở phe nào được nhỉ. Em sợ vào hầm, cái đó em không giấu. Nhưng em cũng sợ nghỉ việc. Mẹ em ở quê vừa gọi lên, hỏi sao dạo này em hay nói mơ giữa đêm, bà nghe hàng xóm kể lại qua điện thoại của anh cùng phòng.
Lý Thừa Ân đặt đũa xuống. Anh định nói một câu trấn an quen thuộc, kiểu như mọi chuyện sẽ qua khi có kết quả xét nghiệm mẫu khí, nhưng câu ấy ra tới miệng thì anh tự thấy nó rỗng. Chính anh vừa là người ký sai, anh lấy tư cách gì để bảo một người thợ trẻ cứ yên tâm chui vào nơi mà bản thân anh còn chưa hiểu. Anh đổi sang nói thật trong giới hạn mình biết.
- Tôi không hứa được là trong hầm an toàn. Tôi chỉ hứa một điều: từ hôm nay, đề xuất nào của tôi cũng phải qua anh Sơn địa chất đồng ký, và nếu tôi thấy nguy hiểm, tôi sẽ nói ra trước mặt cả đội, không nói riêng với ai nữa.
Lưu Tiểu Dũng gật đầu, nhưng mắt cậu vẫn không yên. Cậu kể thêm một chuyện nhỏ của đêm qua: lúc nằm chưa ngủ hẳn, cậu nghe tiếng gõ rất khẽ ở đầu giường sắt, ba nhịp đều nhau, rồi im. Cậu ngồi dậy xem thì phòng không có ai thức. Cậu tự bảo mình nghe nhầm tiếng ống nước. Kể xong, cậu tự cười trừ, bảo chắc tại mấy hôm nay đầu óc căng quá.
Lý Thừa Ân ghi nhận câu chuyện ấy vào đầu, chưa ghi vào sổ. Anh phân biệt rất rõ: tiếng gõ trong phòng ngủ của một người đang mất ngủ không phải bằng chứng hiện trường, và gán nó vào hồ sơ lúc này chỉ làm đội thêm hoang mang. Nhưng anh cũng không gạt đi. Từ hôm ca khoan thứ nhất tới nay, quá nhiều điều từng bị gạt đi như nghe nhầm đã quay lại dưới dạng có biên bản.
Buổi chiều, Vương Thiết Sơn cho gọi Lý Thừa Ân lên lán điều hành. Trên bàn là bản dự thảo phân ca tuần tới, đang để trống cột ca đêm. Chỉ huy trưởng nói thẳng kế hoạch của mình: ca đêm tiếp theo chưa xếp người vội, ông muốn chờ báo cáo tuần và kết quả phân tích ống mẫu khí của đêm sương đỏ đầu tiên. Trong thời gian chờ, đội sẽ làm các việc mặt đất và gia cố đoạn hầm đã đào.
- Tôi nói anh nghe để anh chủ động phía đoàn khảo sát. - Ông nói. - Chứ ở bếp ăn hôm nay, người ta đã chia phe rồi. Một phe lấy tên anh ra làm cớ đòi dừng, một phe lấy tên anh ra chửi để đòi khoan. Anh đang ở giữa, mà ở giữa thì hứng cả hai bên.
Lý Thừa Ân nhìn xuống bản phân ca trống cột. Anh hiểu ý của chỉ huy trưởng: uy tín chuyên môn của anh lúc này không chỉ là chuyện cá nhân. Nó đã thành một điểm tựa mà cả hai phe đều vin vào, và điểm tựa ấy vừa nứt. Việc anh cần làm bây giờ không phải là nói thêm cho hay, mà là gom lại từng bằng chứng chắc chắn, nhỏ cũng được, miễn là đứng vững khi bị soi.
Ra khỏi lán, mưa đã tạnh. Dưới sân, mấy người thợ của hai phe lúc trưa đang cùng nhau khiêng một cuộn cáp mới vào kho, vừa khiêng vừa hô nhịp rất ăn ý. Nhìn cảnh ấy, Lý Thừa Ân thấy rõ hơn điều Chu Đại Bằng nói dưới mái hiên: chia phe là chuyện của lúc ngồi cãi nhau, còn khiêng cáp thì vẫn phải có nhau. Nhưng anh cũng biết, lần vào hầm tới, khi đèn mũ bật lên và bụi đỏ lại bốc, sợi dây ăn ý mỏng manh ấy sẽ bị thử thách ở một mức hoàn toàn khác.