HỒ TINH DƯỚI ĐÁY HỒ TÂY - Chương 45: Không một ai ở lại dưới nước
Nguyễn Thu Hà bắt đầu buổi sáng ngày 13 tháng 12 bằng một danh sách điểm danh. Đó là việc đầu tiên cô làm khi tàu khảo sát cập bến Quảng An trong ánh…
Nội dung chương
Nguyễn Thu Hà bắt đầu buổi sáng ngày 13 tháng 12 bằng một danh sách điểm danh.
Đó là việc đầu tiên cô làm khi tàu khảo sát cập bến Quảng An trong ánh sáng xám của một buổi sớm mùa đông, trước cả khi uống nước, trước cả khi thay bộ quần áo đã ẩm sương suốt một đêm dài. Cô cầm bảng điểm danh chính thức của ca kiểm chứng cuối, đi dọc từ khoang điều khiển xuống sàn sau, gọi từng cái tên thành tiếng và nhìn tận mặt từng người trước khi đánh dấu.
- Đỗ Trọng Nghĩa.
- Có, Nghĩa đáp. Anh ngồi ở băng ghế gần cửa khoang, tay phải đã được băng lại, áo khoác khô khoác ngoài bộ đồ làm việc. Mắt anh thâm vì thiếu ngủ nhưng ánh nhìn tỉnh táo và tập trung.
- Lê Văn Thắng.
- Có, Thắng đáp từ sàn sau, nơi anh đang cùng hai nhân viên kỹ thuật thu hồi và niêm phong thiết bị của ca đêm.
Hà gọi tiếp toàn bộ danh sách ca trực tối thiểu trên tàu, từng người một. Người vận hành máy, người trực khoang máy, người phụ trách liên lạc phụ, từng nhân viên hỗ trợ thiết bị. Ai cũng đáp lời. Ai cũng có mặt trên tàu, đi lại được, nói chuyện được. Sau đó cô gọi về trạm bờ qua bộ đàm, yêu cầu xác nhận riêng một cái tên nữa.
- Trạm bờ nghe rõ không? Xác nhận tình trạng của Trần Quốc Bảo.
Tiếng của Bảo vang lên ngay, rõ và gấp.
- Em đây, chị Hà. Em ở trạm bờ suốt đêm, không ra tàu, không xuống nước. Em khỏe. Mọi người trên tàu đủ hết chưa chị?
- Đủ hết, Hà nói, và cô đánh dấu cuối cùng vào bảng điểm danh. Không thiếu một người nào.
Cô nhìn xuống trang giấy một lúc lâu. Trong suốt hơn một tháng làm việc tại vùng nước này, cô đã tổng hợp rất nhiều danh sách: danh sách thiết bị, danh sách mốc log. Danh sách độ dài các bản ghi âm, danh sách những lần hiện tượng leo thang từ bốn giây lên tới một phút bốn mươi giây. Danh sách sáng nay là danh sách quan trọng nhất trong tất cả, và nó cũng ngắn nhất trong tất cả. Toàn bộ nhân sự an toàn. Số người chết: không. Số người mất tích: không. Số người phải cấp cứu: không.
Thương tích duy nhất trong toàn bộ đêm cao trào là vết trầy xước ở tay của Nghĩa, đã được sát trùng và băng lại trên tàu, sẽ được kiểm tra thêm tại cơ sở y tế trên bờ trong buổi sáng theo đúng quy trình sau sự cố.
Hà kẹp bảng điểm danh vào bìa hồ sơ đầu tiên của ngày mới, rồi bắt tay vào công việc mà cô biết rõ sẽ quyết định số phận của cả đội trong những ngày sắp tới: tổng hợp báo cáo sự cố đêm.
Báo cáo của cô không bắt đầu bằng tiếng gọi. Nó bắt đầu bằng trình tự có thể kiểm chứng. Mốc 19 giờ, ca kiểm chứng cuối bắt đầu theo quyết định của đoàn kiểm tra liên ngành, ROV xuống nước, không người lặn. Mốc 22 giờ 13 phút, toàn bộ loa trên tàu phát giọng gọi đúng họ tên kỹ sư trưởng. Mốc 23 giờ 02, kỹ sư trưởng tự ghi log còn tỉnh táo và báo cáo triệu chứng nghe thấy tiếng gọi ngoài thiết bị. Sau đó là bốn phút Thắng rời khoang xử lý lỗi máy phát phụ, sự biến mất của Nghĩa khỏi ghế điều khiển, tình trạng mộng du ở sàn sau với thiết bị bảo hộ bị chính anh tháo bỏ, hành động giữ người của Thắng. Tiếng búa đồng gõ vào vỏ tàu sắt lúc khoảng 0 giờ 20 phút ngày 13 tháng 12, kỹ sư trưởng tỉnh lại ngay bên mép mạn tàu. Và cuối cùng là sạt lở miệng hang hoàn tất lúc 0 giờ 47 phút, được xác nhận bằng ba vòng quét sonar độc lập.
Mỗi mốc trong báo cáo đều được Hà gắn với ít nhất một nguồn chứng cứ. Log giấy có chữ ký. Bản ghi tự động của camera boong, vốn chạy độc lập với hệ thống dữ liệu chính của dự án và vì thế không nằm trong tầm tay của bất kỳ ai muốn can thiệp từ văn phòng. Bản ghi kênh liên lạc với trạm bờ, nơi Bảo đã giữ máy suốt đêm và xác nhận từng mốc bằng giọng nói của chính mình. Bản sao dữ liệu đầy đủ mà Nghĩa đã giữ riêng từ trước, sau khi log gốc trên máy chủ của dự án từng bị xóa một phần. Lần này, các mảnh chứng cứ khớp nhau khít như một bộ hồ sơ đã được chuẩn bị để không thể bị bẻ gãy từng mảnh riêng lẻ.
Hà làm việc suốt buổi sáng trên tàu và tại phòng làm việc tạm ở bến Quảng An. Thắng ngồi đối diện cô trong một giờ liền để đối chiếu phần tường trình an toàn. Nghĩa, sau khi đi kiểm tra tay tại cơ sở y tế và quay lại với kết luận chỉ trầy xước ngoài da, ngồi thêm một giờ nữa để ký xác nhận phần trình tự chuyên môn. Không ai trong ba người đề nghị viết nhẹ đi bất kỳ chi tiết nào. Phần Nghĩa mộng du, tự mặc đồ lặn và tự tháo thiết bị bảo hộ được ghi đầy đủ. Phần Thắng phải rời khoang bốn phút vì lỗi máy phát phụ được ghi đầy đủ, kèm nguyên nhân kỹ thuật của lỗi. Phần tiếng búa đồng được ghi bằng ngôn ngữ khô nhất có thể: một vật đồng cổ được gõ mạnh vào thành vỏ tàu sắt, sau đó hiện tượng âm thanh chấm dứt ngay lập tức. Hà không viết thêm một chữ suy đoán nào vào báo cáo chính. Phần suy đoán, nếu cơ quan có thẩm quyền muốn đọc, đã nằm trong hồ sơ nội bộ riêng.
- Em ghi thế này có lạnh quá không? Hà hỏi khi đưa bản thảo cuối cho Nghĩa đọc lại. Đọc lên cứ như đêm qua chỉ là một sự cố thiết bị nối tiếp một sự cố địa chất.
- Ghi đúng như vậy, Nghĩa nói. Báo cáo càng lạnh, người đọc càng phải tự nhìn vào trình tự. Một người tự tháo thiết bị bảo hộ trong cơn mộng du, một tiếng đồng vang lên, người đó tỉnh lại, hang sập. Ai đọc hết trình tự ấy mà vẫn muốn gọi đây là nhiễu thiết bị thì họ phải tự giải thích trước đoàn kiểm tra, không phải chúng ta.
Buổi chiều cùng ngày, đoàn kiểm tra liên ngành quay lại bến Quảng An sớm hơn dự kiến. Họ đã nhận được bản sao log và báo cáo sơ bộ gửi từ trong đêm. Trưởng đoàn yêu cầu nghe báo cáo trực tiếp trên tàu, tại chính khoang điều khiển nơi mọi việc đã xảy ra, thay vì trong phòng họp của ban quản lý dự án. Hà coi chi tiết ấy là một dấu hiệu tốt và ghi lại trong sổ tay cá nhân của mình. Những người muốn chôn một hồ sơ thường chọn phòng họp kín. Những người muốn nhìn tận nơi thường lên tàu.
Cô trình bày báo cáo trong bốn mươi phút, không ngắt quãng. Cô chiếu bản đồ sonar trước và sau khi hang sập lên màn hình lớn của khoang điều khiển: một bên là cấu trúc vòm hang và khoảng rỗng rõ ràng mà đội đã lập bản đồ trong đêm. Một bên là địa hình bùn đặc phẳng lì của buổi sáng nay. Cô phát lại đoạn ghi hình boong tàu ở những phút quyết định, ở mức âm lượng vừa đủ nghe trong khoang, và dừng hình ở lúc Nghĩa khụy xuống bên mép mạn tàu sau tiếng đồng. Cô đưa bảng điểm danh đã ký lên trước tiên và đặt kết luận thương vong ở cuối cùng, như một con số phải được đọc trong đầy đủ ngữ cảnh của nó.
Trưởng đoàn kiểm tra nghe hết, hỏi lại ba câu ngắn về tính liên tục của chuỗi dữ kiện, về việc ai có quyền truy cập vào các bản ghi và về tình trạng sức khỏe hiện tại của toàn đội. Hà trả lời từng câu bằng tài liệu cụ thể, mở đúng trang, đúng file, đúng mốc giờ. Khi cô trả lời xong, khoang điều khiển im lặng một lúc. Trưởng đoàn đứng dậy, đi tới trước màn hình, nhìn rất lâu vào hai bản đồ sonar đặt cạnh nhau. Bản đồ của một cái hang đã tồn tại hàng ngàn năm và bản đồ của một đáy hồ đã khép lại chỉ trong hai mươi bảy phút của một đêm đông.
Ông nói chậm rãi, như nói cho cả biên bản cùng nghe.
- Phần còn lại là việc của giấy tờ. Các anh đã làm xong phần dưới nước.
Hà ghi lại câu nói ấy vào sổ tay, nguyên văn, kèm giờ và người nói. Trên đường từ tàu về phòng làm việc ở bến, cô đi ngang qua sàn sau. Lan can vẫn còn ướt. Chiếc bình dưỡng khí của đêm qua đã được niêm phong và đưa đi. Cửa khoang lái khép hờ, và qua khe cửa, cô nhìn thấy chiếc búa đồng treo yên ở chỗ cũ, không có gì khác với một vật dụng cũ kỹ của một con tàu làm việc lâu năm.
Trong lúc tổng hợp hồ sơ, Hà nhận được thêm một xác nhận quan trọng từ phía cơ sở y tế trên bờ. Bảo, người từng là nạn nhân đầu tiên của vùng nước này và là người giữ trạm liên lạc suốt đêm cao trào, được kiểm tra nhanh theo yêu cầu của đoàn kiểm tra và cho kết quả hoàn toàn bình thường. Không một nhân viên nào của đội, kể cả những người có mặt trên tàu trong đêm mất tiếng gọi, cần điều trị hay theo dõi y tế thêm sau buổi kiểm tra sáng nay. Hà đưa xác nhận ấy vào phụ lục của báo cáo, ngay sau bảng điểm danh. Để bất kỳ người đọc nào sau này cũng thấy rõ hai lớp kết luận đi cùng nhau: điểm danh đủ người trên thực tế và kiểm tra y tế xác nhận trên giấy tờ.
Tối hôm đó, Hà hoàn thiện bản báo cáo cuối cùng và gửi đi theo ba đường độc lập: đoàn kiểm tra liên ngành, chủ đầu tư cấp trên và kho lưu trữ của chính công ty khảo sát. Trước khi đóng máy, cô mở trang đầu của báo cáo và đọc lại dòng kết luận mà cô đã cân nhắc từng chữ trong suốt một ngày dài.
Toàn bộ nhân sự an toàn. Không một ai ở lại dưới nước.
---