Huyết Đồng Trời Đất - Chương 44: Già Sính nhắm mắt
Hoàng hôn ngày 13 buông xuống bản Khe Cạn như một tấm khăn tang. Trong nhà sàn của già Sính, ánh nắng cuối ngày xiên qua khe ván, rọi lên gương mặt ông…
Nội dung chương
Hoàng hôn ngày 13 buông xuống bản Khe Cạn như một tấm khăn tang.
Trong nhà sàn của già Sính, ánh nắng cuối ngày xiên qua khe ván, rọi lên gương mặt ông một màu vàng úa. Loan ngồi bên gối ông từ chiều, tay cầm chiếc khăn ướt lau trán cho ông. Hơi thở ông đã yếu đến mức cô phải ghé tai sát miệng ông mới nghe được.
- Ông ơi. - Cô gọi khẽ. - Ông có nghe con nói không?
Mắt ông hé mở, đục mờ nhưng vẫn nhận ra cô. Môi ông mấp máy. Loan cúi xuống, nghe được hai chữ đứt quãng:
- ...ấn... đèo...
- Con biết. Con sẽ mang ấn lên đèo cho anh Khải. Đêm nay làm lễ, ông yên tâm.
Ông chớp mắt, một cái chớp chậm chạp như đã dùng hết sức lực còn lại. Bàn tay gầy guộc của ông lần mò trên ngực, nắm chặt con dấu gỗ đeo bằng sợi dây gai đã sờn. Con dấu gỗ lim đen bóng vì mồ hôi bốn mươi năm đeo trên cổ, khắc hình rồng cuộn đơn sơ. Vật mà hôm dựng lán, Khải đã thấy thoáng qua và cho là đồ trang sức của ông già mê tín.
Loan chợt nhớ lại hôm đó. Mười hai ngày trước, cũng con người này đứng trước lán trại, nói "Đất này có chủ", cả đội cười xòa. Giờ đây, ông nằm đây, và cả bản đang nín thở chờ ông trút hơi thở cuối cùng, vì ai cũng biết: chừng nào ông còn thở, lời thề giữ mộ còn giữ được huyệt. Ông mà đi, chỉ còn trông vào đêm nay.
- Ông Sính. - Loan nắm lấy bàn tay ông, bàn tay lạnh dần từng phút. - Ông còn dặn gì nữa không? Con ghi lại hết.
Ông mấp máy môi rất lâu. Cuối cùng, từng chữ rời rạc thoát ra:
- Đừng... để thằng Khải... vào động một mình... lúc trả ngọc... Đất... đói...
- Con nhớ. Con và thằng Páo sẽ ở ngay cửa gian trong.
- Bài khấn... đọc chậm... đừng đọc sai... một chữ...
- Con thuộc rồi, ông. Con đã nghe ghi âm của ông cả chục lần.
Ông gật nhẹ, như trút được một gánh nữa. Rồi ông nhìn lên mái nhà sàn, mắt dần dại đi, miệng lẩm bẩm những cái tên Loan chưa từng nghe: "Thầy... bố... ông nội... con về..."
Loan biết giây phút đó đã đến. Cô nắm chặt tay ông, nước mắt chảy dài, thì thầm:
- Ông đi thanh thản. Dòng họ Triệu hết nợ rồi. Ông nghe con nói không? Hết nợ rồi.
Một hơi thở dài thoát ra khỏi lồng ngực gầy guộc. Rồi im lặng. Bàn tay ông trong tay cô mềm dần, nhưng những ngón tay vẫn nắm chặt con dấu gỗ, như sợ ai cướp mất.
Loan ngồi im rất lâu, tay vẫn nắm tay ông. Cô nhớ lại ba ngày qua ở bản, ông nằm mê sảng mà miệng vẫn lẩm bẩm đọc bài khấn, tay vẫn lần tràng hạt gỗ. Có đêm ông tỉnh dậy giữa khuya, nắm tay cô dặn: "Con nhớ, người giữ mộ không phải người mạnh nhất. Là người chịu ở lại lâu nhất." Hồi đó cô còn là kỹ sư địa chất, ghi chép mọi thứ bằng số liệu. Giờ cô ngồi đây, tay nắm tay một ông già vừa trút hơi thở, mà trong lòng không còn một con số nào. Chỉ còn một lời hứa.
Ngoài sân, tiếng chiêng đình làng bỗng vang lên một hồi dài, trầm buồn. Dân bản đã biết. Trưởng bản Lò Văn Pừ bước lên nhà sàn, thấy cảnh đó thì quỳ xuống bên thi thể, vái ba vái, giọng nghẹn:
- Ông đi rồi. Bản mất người giữ đèo.
Ông quay sang Loan:
- Cô Loan. Ấn gỗ... theo lệ, phải trao cho người kế tục trước khi chôn. Cô mang lên đèo đi. Đừng để qua đêm.
Loan cúi xuống, nhẹ nhàng gỡ sợi dây gai khỏi cổ già Sính. Con dấu gỗ còn ấm hơi người. Cô đeo nó vào cổ mình, giấu vào trong áo, cảm giác như đeo cả một ngọn núi.
- Bác Pừ, bác lo hậu sự cho ông giùm con. Đừng chôn vội. Chờ con làm lễ xong, con về chịu tang ông.
- Cô đi đi. Bản lo được.
Loan gói ghém đồ lễ: ấn gỗ; lọ nước quế còn lại; nhang trầm, nến; chiếc máy ghi âm có giọng già Sính; và phong thư... không, phong thư đang ở chỗ A Páo trên đèo. Cô sẽ nhận ở đó.
Trước khi lên đường, cô ghé đình làng. Dân bản đã tụ tập đông đủ, thắp nhang nghi ngút trước bàn thờ tổ tiên. Mấy đứa trẻ từng mộng du đêm nào giờ nép vào lòng mẹ, mắt mở to. Loan vái ba vái, khấn thầm: "Các cụ phù hộ cho chúng con đêm nay."
Cô bước ra khỏi đình, ngẩng lên nhìn đèo Lũng Mây mù sương. Đường xe vẫn tắc, nhưng lối mòn men sườn núi đã được phát quang từ sáng. Cô khoác ba lô, cầm đèn pin, một mình bước vào màn sương chiều.
Cùng lúc đó, trên đèo.
Khải và A Páo ngồi trước lán, mắt không rời chiếc lọ thủy tinh đặt dưới khe nứt nắp quan tài. Từ chiều, giọt nước quế đã thưa đến mức mỗi giọt cách nhau gần mười phút. Vệt óng ánh trên mặt lọ khô dần, để lại một lớp màng mỏng màu hổ phách.
Mười tám giờ đúng, một giọt cuối cùng rơi xuống. Tiếng "tách" khô khốc vang lên trong buổi hoàng hôn tĩnh lặng. Rồi không còn giọt nào nữa. Khe nứt trên nắp quan tài khô cong, mùi quế nhạt dần trong gió, như một hơi thở vừa tắt.
A Páo níu tay Khải, giọng run:
- Anh... nó ngừng rồi...
Khải không đáp. Anh đứng dậy, bước tới bên quan tài, đặt bàn tay lên nắp gỗ lim lạnh ngắt. Trong một thoáng, anh tưởng như cảm thấy dưới bàn tay mình, cả cỗ quan tài khẽ rung lên một cái, như một con thú vừa mất đi lớp da cuối cùng.
Lớp thứ sáu rụng. Chỉ còn lời thề.
Và lời thề, từ trưa nay, đã sang tên anh.
Bộ đàm trên bàn rè rè. Giọng Loan vang lên, nghẹn ngào đến mức Khải phải mất mấy giây mới nhận ra:
- Anh Khải... ông đi rồi. Mười tám giờ. Tay ông vẫn nắm ấn gỗ. Em đã gỡ xuống, đang mang lên đèo.
Khải nhắm mắt lại. Anh thấy hiện lên gương mặt già Sính hôm dựng lán, hôm quỳ vái trước quan tài, hôm ho ra máu khi vẽ bản đồ. Mười hai ngày. Một đời người giữ mộ khép lại trong mười hai ngày.
- Anh nghe rồi. - Giọng anh khàn đặc. - Em đi cẩn thận. Anh chờ ở cửa động.
- Anh Khải. - Loan ngừng một nhịp. - Nước quế... còn rỉ không?
Khải nhìn chiếc lọ thủy tinh, giọt cuối cùng đã khô thành một đốm hổ phách nhỏ xíu dưới đáy.
- Ngừng rồi. Cùng giờ với ông.
Bên kia im lặng. Rồi Loan nói, giọng cô bỗng cứng lại như thép:
- Vậy là đúng như ông nói. Sáu lớp rụng hết. Chỉ còn lời thề. Đêm nay mình làm lễ, anh nhé. Không còn đêm nào nữa đâu.
- Ừ. Đêm nay.
Khải tắt bộ đàm, mở nhật ký. Tay anh run khi viết:
"Ngày 13. 18:00. Ông Sính mất. Giọt quế cuối ngừng rỉ cùng giờ. Còn 1/7. Đêm nay phong ấn."
Anh gấp sổ lại, bước ra sân lán. Sáu đống vật liệu nằm im trong bóng hoàng hôn tàn: đất sét, gạch nung, gỗ lim, lọ quế khô, thùng bùn đỏ, và ngoài kia, tảng đá tảng sừng sững trước cửa động như một con thú đang chờ lệnh. Mọi thứ đã sẵn sàng. Chỉ còn thiếu người mang ấn và ngọc lên, và thiếu chính anh một đêm can đảm cuối cùng.
Anh ngửa mặt nhìn trời. Mây đen vần vũ trên đỉnh núi, nhưng mưa vẫn chưa rơi. Anh chợt hiểu vì sao. Đất đang chờ. Nó đã rụng sáu lớp, nó đã lấy đi người giữ mộ cũ. Giờ nó chờ xem kẻ mới có dám bước vào hay không. Đêm nay, hoặc đất nhận lễ, hoặc đất nhận thêm mạng. Không có đường thứ ba.
A Páo đã nhóm bếp, nấu nốt gói mì cuối cùng. Hai anh em ăn trong im lặng, mỗi người theo đuổi một ý nghĩ. Ngoài kia, hoàng hôn đã tắt hẳn, bóng tối tràn xuống đèo như nước thủy triều. Trên đỉnh núi, mây đen vần vũ, nhưng mưa vẫn chưa rơi. Như thể trời cũng đang nín thở chờ đêm nay.
Ăn xong, Khải kiểm tra lại đồ đạc lần cuối: bản đồ huyệt động, dây thừng, xà beng, đèn pin, lọ nước quế Loan đưa hôm chia tay ở bản, và sáu đống vật liệu đã tập kết. A Páo ôm phong thư từ biệt trong túi áo, mắt đỏ hoe nhưng lưng thẳng.
- Đi đón cô Loan ở đầu lối mòn không anh?
- Đi.
Hai bóng người cầm đèn pin bước vào màn đêm, về phía con đường mòn dẫn xuống bản. Gió từ cửa động thổi tới, lạnh buốt, không còn mùi quế. Chỉ còn mùi đất ẩm và mùi mưa sắp đến. Đêm cuối cùng đã bắt đầu.