MA DA BẮT HỒN Ở SÔNG TIỀN - Chương 22: Út Kể Trọn Đêm Dưới Nước
Chiều 19/10/2017, lúc 17:30, Út đã khỏe hẳn sau hơn một tuần dưỡng sức ở nhà. Nó ngồi ở bậc thềm trước nhà, nhìn ra bến sông trong ánh chạng vạng, và nó…
Nội dung chương
Chiều 19/10/2017, lúc 17:30, Út đã khỏe hẳn sau hơn một tuần dưỡng sức ở nhà. Nó ngồi ở bậc thềm trước nhà, nhìn ra bến sông trong ánh chạng vạng, và nó chủ động gọi anh hai lại, nói rằng nó muốn kể lại cho trọn đêm nó bị kéo xuống, vì mấy hôm nay nằm nhà. Nó nhớ thêm được nhiều chi tiết mà hôm mới tỉnh lại nó chưa nhớ ra.
Thạch ngồi xuống bên cạnh em, lấy cuốn sổ tay ra. Anh dặn em cứ kể chậm rãi, nhớ tới đâu kể tới đó, không cần phải kể cho hay, chỉ cần kể cho đúng những gì nó thật sự thấy và thật sự nghe.
Út kể lại từ lúc nó trượt chân ở bậc cầu tre. Nó kể lúc chìm xuống, nước vô mũi vô miệng, nó hoảng tới mức tưởng mình chết rồi. Rồi nó mở mắt ra và thấy đứa bé đó ở ngay trước mặt nó, gần tới mức nó nhìn rõ từng ngón tay có màng đang nắm lấy tay nó. Út kể rằng điều làm nó ngạc nhiên nhất là ở dưới nước, nó không còn thấy sợ như lúc mới chìm. Đứa bé đó nhìn nó bằng đôi mắt lồi đờ đẫn, nhưng trong cái nhìn đó không có sự dữ tợn. Nó giống như đang mừng rỡ vì có bạn xuống chơi.
- Nó kéo em đi một đoạn, tới một chỗ nước tối hơn, lạnh hơn. Ở chỗ đó em thấy như có nhiều rong rêu lắm, mà em còn thấy một thứ gì giống như một tấm da lớn ở gần đó, em không dám nhìn kỹ. Rồi nó buông một tay ra, nó chỉ về phía tối đó, như nó muốn cho em coi nhà của nó vậy đó anh hai. Em thì lúc đó hết hơi rồi, em giãy, em muốn lên. Nó thấy em giãy thì nó nắm chặt lại, nó kéo em ở lại. Em nghĩ nó không hiểu là em sắp chết thiệt đâu. Nó tưởng em đang chơi trò lặn với nó, như con nít trên bờ chơi trốn tìm vậy đó.
- Rồi nó nói gì với em. Em nhớ cho kỹ, câu này quan trọng lắm.
Út nhắm mắt lại một lúc để nhớ, rồi nó nhắc lại nguyên câu, chậm rãi từng chữ, bằng giọng của một đứa trẻ đang bắt chước lại giọng của một đứa trẻ khác mà nó đã nghe ở dưới nước.
- Nó nói: xuống đây chơi, dưới này mát lắm, tao giữ chỗ sẵn cho mày rồi.
Căn nhà im lặng hẳn sau câu nói đó. Bà Sáu đang nấu ăn trong bếp cũng dừng tay. Ông Hai ở ngoài sân ngẩng lên. Còn Thạch, anh ngồi chết lặng bên cuốn sổ tay, cây bút trong tay anh không viết thêm được một chữ nào trong mấy giây dài.
Giữ chỗ. Câu nói đó có hai chữ giữ chỗ. Mẹ anh vừa kể ba hôm trước rằng mười năm trước, đứa bạn nhỏ của anh đứng ở cửa sổ nhà này và nói nó sẽ ra bến trước, giữ chỗ mát cho anh, chừng nào anh hết bệnh thì ra sau. Và bây giờ, mười năm sau, một đứa trẻ mười tuổi vừa từ dưới nước lên kể lại rằng đứa bé ở dưới đó đã nói với nó đúng một câu có hai chữ giữ chỗ. Bằng đúng cái giọng rủ chơi của một đứa trẻ xóm chài rủ bạn mình xuống bến.
Thạch hỏi em, giọng anh run lên dù anh cố giữ cho bình tĩnh.
- Út, em chắc không. Nó nói y như vậy, có hai chữ giữ chỗ ở trong câu đó.
- Em chắc. Em nghe rõ lắm. Em còn nghĩ bụng, giữ chỗ gì ở dưới nước mà giữ, dưới nước có ai giành chỗ với nó đâu. Mà nó nói câu đó như nó nói quen miệng lắm rồi, như nó đã nói câu đó với nhiều đứa rồi, hay là nó đã chờ để nói câu đó với một đứa nào đó lâu lắm rồi.
Lời của Út làm sống lưng Thạch lạnh buốt. Giữ chỗ sẵn cho mày. Đứa bé đó giữ chỗ cho ai. Cho những đứa trẻ nó kéo xuống một cách vu vơ, hay cho một người cụ thể mà nó đã hẹn từ mười năm trước, một người mà nó vẫn nghĩ sẽ tới bến vào một buổi trưa nào đó, như đã hẹn. Nếu mọi lần kéo trẻ từ đầu mùa tới giờ đều là nó đang đi tìm người bạn mà nó đã giữ chỗ cho, đi tìm trong từng đứa trẻ xuống nước xem có phải là người đó không. Thì câu chuyện ở bến Vàm còn đau hơn tất cả những gì cả xóm đã tưởng tượng.
Thạch ghi câu nói đó vào sổ tay, ghi nguyên văn, khoanh tròn hai chữ giữ chỗ. Anh chưa nói với ai trong nhà về điều anh đang nghĩ, vì anh cần thêm một sự xác nhận nữa: câu nói này có phải là câu nói cửa miệng của Trần Tí Hon ngày còn sống hay không. Người có thể xác nhận điều đó chỉ có hai người trong xóm: bà Tư, người đã nghe nó nói câu đó không biết bao nhiêu lần ở bến này mười năm trước, và mẹ anh. Người đã nghe nó nói một câu gần như vậy ở cửa sổ nhà này vào buổi trưa cuối cùng của nó.
Bà Sáu bưng mâm cơm lên, nghe con út kể lại một lần nữa trong bữa ăn cho cả nhà cùng nghe. Bà nghe tới hai chữ giữ chỗ thì tay bà khựng lại, đũa cơm của bà dừng giữa chừng một lúc lâu. Bà không nói gì trong bữa ăn đó, chỉ lặng lẽ gắp thêm thức ăn vào chén của hai đứa con trai. Nhưng Thạch nhìn thấy rõ, mắt của mẹ anh đỏ lên. Và anh biết mẹ anh cũng đã nghe ra điều mà anh đang nghe ra: câu nói dưới nước và câu nói ở cửa sổ mười năm trước là hai câu nói của cùng một con người. Cách nhau mười năm và một cái chết, mà vẫn còn nguyên vẹn như chưa từng có thời gian nào trôi qua ở giữa.
Ông Hai ăn xong, ra bến kiểm tra dây chắn như mọi buổi tối. Thạch đi theo cha. Hai cha con đứng ở đầu cầu tre trong bóng tối, nhìn mặt nước lặng của bến tắm. Ông Hai nói một câu rất khẽ, như ông đang nói với chính mình hơn là nói với con trai.
- Hồi nó còn sống, nó qua nhà mình mỗi ngày. Nó nhỏ mà nó lanh, nó nói câu nào là cả nhà cười câu đó. Cái câu giữ chỗ của nó, cha nghe nó nói không biết bao nhiêu lần ở bến này. Nó giành chỗ mát cho thằng Thạch, nó giành chỗ tốt cho bạn nó, nó lúc nào cũng nói nó giữ sẵn rồi, mày cứ tới sau cũng được. Một đứa con nít như vậy, chết đi rồi, mười năm sau nó vẫn nói đúng một câu như vậy ở dưới nước. Nghĩa là mười năm dưới đó, nó không thay đổi được chút nào hết. Nó vẫn là nó của buổi trưa hôm đó. Còn người trên bờ thì ai cũng đã thay đổi hết rồi, trừ ký ức về nó là bị người ta khóa lại.
Thạch đứng bên cha, không nói gì. Anh cảm thấy những lời xác nhận đang tới gần hơn từng ngày, từ mẹ, từ cha, và ngày mai sẽ là từ bà Tư. Mỗi người già trong xóm giữ một mảnh của Tí Hon trong ký ức của họ, và khi những mảnh đó được đặt cạnh nhau, chúng sẽ thành một con người trọn vẹn mà cả xóm đã cùng nhau quên đi trong mười năm vì quá đau buồn để nhớ.
Trước đó một lúc, khi Út vừa kể xong câu chuyện ở bến, mẹ Sáu đã kéo ghế ngồi sát lại cạnh con út. Bà cầm lấy bàn tay nhỏ của nó, xoa nhẹ từng ngón tay còn lạnh.
- Lúc nó nắm tay con, con có sợ lắm không?
- Hồi đầu con sợ. Sau con hết sợ. Nó nắm nhẹ hều à má. Nó chỉ kéo con đi về phía sáng sáng dưới nước thôi.
- Rồi nó nói câu đó mấy lần?
- Nó nói hoài. Nó nói y như rủ con đi chơi ở bến trên vậy đó má.
Cha Hai ngồi ở đầu bàn bên kia. Ông im lặng nghe hết, tay xoay xoay chén trà đã nguội. Tới lúc Út nhắc lại nguyên câu nói, ông mới đặt chén trà xuống bàn, tiếng sứ chạm vào mặt gỗ nghe khô khốc trong gian nhà yên tĩnh.
Cha Hai nói xong thì cả nhà im lặng. Mâm cơm tối đã dọn mà chưa ai cầm đũa. Út ngồi thu lu ở góc bàn, hai tay ôm chén cơm nguội.
Thạch đứng dậy, đi vào buồng lấy cuốn sổ tay. Anh đặt cuốn sổ lên bàn, mở tới trang còn trống, rồi cầm bút lên.
- Út. Em nhắc lại nguyên câu hồi chiều cho anh ghi. Nói chậm thôi.
Út hắng giọng. Nó nhìn ra cửa sổ tối om như đang nhìn xuống mặt nước.
- Xuống đây chơi. Dưới này mát lắm. Tao giữ chỗ sẵn cho mày rồi.
Thạch ghi từng chữ vào sổ. Nét bút của anh chậm và nắn nót. Ghi xong, anh đọc lại một lượt bằng giọng rất khẽ.
Cha Hai ngồi đối diện, tay đặt trên đầu gối. Ông nhìn cuốn sổ rồi nhìn ra phía bến sông sau nhà.
- Đúng câu đó. Hồi nó còn sống, nó nói câu đó ở bến này hoài. Nó giành chỗ mát cho bạn. Nó nói nó giữ sẵn rồi, ai tới sau cũng có chỗ.
Mẹ Sáu đưa tay lên miệng. Mắt bà đỏ hoe. Bà quay mặt vào trong, lấy vạt áo chấm nước mắt rồi quay lại bàn.
- Mười năm rồi má mới nghe lại câu đó. Y như nó đang đứng ngoài cửa sổ nhà mình vậy.
Thạch gấp cuốn sổ lại. Anh đặt bút xuống, hai tay ôm cuốn sổ để lên đùi. Trong nhà chỉ còn tiếng tích tắc của chiếc đồng hồ cũ và tiếng nước sông vỗ nhẹ ngoài bờ đất.
Út bỗng níu tay áo anh hai. Giọng nó nhỏ xíu.
- Anh hai. Mai anh có ra bà Tư hỏi nữa không?
- Có. Mai anh qua nhà bà Tư. Em ở nhà với má, đừng ra bến một mình.
- Dạ. Em ở nhà.
Mẹ Sáu bắt đầu dọn mâm cơm đã nguội. Bà hâm lại nồi cá kho trên bếp củi. Khói bếp bay qua cửa sổ, lẫn vào sương sông đang kéo về dày trên mặt bến. Thạch phụ mẹ bưng chén đũa. Anh ăn hết chén cơm của mình trong yên lặng, rồi rửa chén ngoài sân. Nước giếng lạnh buốt tay. Anh ngẩng lên nhìn trời đêm không trăng trên sông Tiền, nghe tiếng cá quẫy rất khẽ ở đâu đó ngoài bãi bồi.