MA DA BẮT HỒN Ở SÔNG TIỀN - Chương 37: Hai Phe Ở Bến Sông
Chiều 29/10/2017, lúc 14:00, bến sông Bến Vàm đông người hơn bất cứ buổi chiều nào trong mùa nước nổi năm nay. Sư thầy Thích Minh Đức đích thân xuống bến…
Nội dung chương
Chiều 29/10/2017, lúc 14:00, bến sông Bến Vàm đông người hơn bất cứ buổi chiều nào trong mùa nước nổi năm nay. Sư thầy Thích Minh Đức đích thân xuống bến theo lời mời của trưởng xóm, để nói chuyện với toàn thể người dân một lần cuối cùng trước ngày lễ. Hai nhóm người từng đối đầu nhau suốt gần một tháng đứng ở hai phía của khoảng sân đất trước đình bến: một phía là những người đã theo hướng cầu siêu ngay từ những ngày đầu. Một phía là những người còn lại của phe từng đòi trấn diệt, đứng sau anh Tư Mạnh. Dù số người của phe đó đã ít đi rất nhiều kể từ buổi nói chuyện ở chùa và ở đình bến ngày hai mươi lăm.
Trưởng xóm mở đầu buổi nói chuyện bằng một câu ngắn gọn: ngày lễ đã được nhà chùa ấn định vào ngày một tháng mười một, mọi sự chuẩn bị đang được tiến hành. Và buổi chiều hôm nay là cơ hội cuối cùng để bất cứ ai trong xóm còn điều gì chưa thông suốt thì nói ra cho hết, trước mặt sư thầy và trước mặt cả xóm, để từ ngày mai trở đi. Cả xóm chỉ còn một lòng lo cho buổi lễ.
Một người đàn ông trung niên của phe còn do dự đứng lên, nói ra điều mà nhiều người trong nhóm của anh vẫn còn canh cánh trong lòng từ sau vụ của Khôi ở trạm xá.
- Bạch thầy, tụi con không phải ác. Tụi con sợ. Nó làm năm sáu đứa nhỏ suýt chết trong một tháng. Thầy nói nó là đứa trẻ chết oan, tụi con nghe, tụi con thương. Nhưng tới ngày lễ, nếu thằng Thạch nó xuống nước mà không đưa được nó lên, hoặc nó quậy lên giữa buổi lễ, thì con nít của xóm này còn phải sống trong sợ hãi tới bao giờ nữa. Tụi con cần một lời chắc chắn từ thầy.
Sư thầy ngồi trên chiếc ghế tre đặt giữa sân, hai tay thầy đặt trên đầu gối, giọng thầy chậm rãi và rõ ràng đủ cho người đứng xa nhất trong sân cũng nghe được từng chữ.
- Lão nạp không thể cho bà con một lời chắc chắn theo kiểu của người buôn bán ngoài chợ. Chuyện sinh tử và chuyện oan hồn không có sự chắc chắn như vậy. Nhưng lão nạp có thể cho bà con thấy một điều chắc chắn khác, chắc chắn bằng mắt thường: trong một tháng qua, đứa bé đó có đủ sức giữ bất cứ đứa trẻ nào ở lại dưới nước vĩnh viễn, nếu nó muốn. Nó đã không làm vậy, dù chỉ một lần. Nó buông tay khi nghe tiếng người lớn, nó buông tay khi nhận ra không phải bạn nó, nó khóc trong đêm thay vì lôi thêm một đứa trẻ nào xuống trong bóng tối khi không ai canh giữ. Bà con thử nghĩ coi, nếu ở dưới hố xoáy đó là một thứ ma dữ thật sự như bà con từng sợ, thì xóm này đã phải chịu mấy đám tang trẻ con trong một tháng qua rồi. Không có đám tang nào hết. Đó không phải là may mắn. Đó là bằng chứng rõ nhất về bản chất của nó, và lão nạp đứng ra nhận lễ này chính là dựa trên bằng chứng đó.
Tiếp theo, theo sự sắp xếp đã bàn trước, lần lượt các gia đình có trẻ bị kéo trong mùa này đứng lên nói trước cả xóm. Mẹ của bé Hoa kể lại đêm đầu tiên ở cầu tre và bàn tay có màng rút đi trong nước ngay khi có tiếng người lớn. Cha của Đạt kể lại buổi chạng vạng con mình được cứu và lời kể của nó về một người anh nhỏ dưới nước chỉ muốn rủ chơi. Mẹ của Mai Linh kể về vệt bầm trên cổ chân con gái và cách nó buông ra khi nghe tiếng la của cả xóm. Cha mẹ của Khôi, đứa trẻ bị nặng nhất, đứng lên sau cùng trong sự im lặng tuyệt đối của cả sân đình. Cha của Khôi nói chậm rãi, từng chữ một, rằng con anh đã nằm ba ngày ở trạm xá, rằng anh có đủ lý do hơn bất cứ ai trong xóm này để oán giận đứa bé dưới nước. Nhưng chính con anh, khi tỉnh lại, là người đầu tiên nói rằng nó không giữ con anh tới cùng, rằng nó đã tự buông tay ra. Anh nói gia đình anh tha thứ, và anh mong cả xóm cũng làm được như vậy trước ngày lễ. Vì một buổi lễ cầu siêu mà lòng người còn đầy oán giận thì kinh kệ có trang nghiêm tới đâu cũng khó mà đưa được một oan hồn đi trong thanh thản.
Cả sân đình im lặng rất lâu sau những lời đó. Rồi anh Tư Mạnh, người từng dẫn đầu phe trấn diệt, từng mời thầy pháp về đóng đinh ở hố xoáy, bước ra giữa sân. Anh không nói dài. Anh chỉ nói một câu hướng về phía sư thầy và một câu hướng về phía Thạch, nhưng hai câu đó khép lại toàn bộ sự chia rẽ của xóm Bến Vàm trong gần một tháng qua.
- Bạch thầy, con không còn đòi trấn nữa. Con sai ở chỗ con sợ quá mà không chịu nghe cho hết. Ngày lễ, con xin thầy cho con chèo một chiếc ghe hộ tống bè, con đưa nó đi một đoạn đường cuối, coi như con trả lại cho nó những cây đinh mà con từng định đóng xuống chỗ ở của nó.
Rồi anh quay sang Thạch, gật đầu một cái thật chắc.
- Thạch, bữa đó mày xuống nước, tao ở trên ghe giữ dây phụ ông Ba. Mày cứ lo việc của mày ở dưới nước. Trên mặt nước có tao.
Chiều hôm đó, khi buổi nói chuyện kết thúc trong ánh nắng cuối ngày rải vàng trên mặt sông, xóm Bến Vàm không còn hai phe nữa. Chỉ còn một xóm chài thống nhất sau gần một tháng chia rẽ: cùng nhà chùa, cùng nhau làm một lễ cầu siêu cho Trần Tí Hon vào ngày một tháng mười một. Với tất cả sự chuẩn bị đã được phân công rõ ràng cho từng người, từng gia đình. Và với một niềm tin chung vừa được xây dựng lại bằng chính những lời làm chứng của những người từng sợ hãi nhất trong xóm.
Trên đường từ đình bến về nhà, bà Tư nắm lấy tay Thạch ở khúc đường ven sông, nói một câu mà bà đã giữ trong lòng từ buổi chiều ở chùa hôm hai mươi lăm cho tới tận hôm nay mới nói ra hết.
- Thạch, mười năm trước, ngày nó mất, cả xóm này cũng từng đứng ở sân đình như bữa nay, nhưng bữa đó người ta đứng để bàn cách quên nó đi cho nhẹ lòng. Bữa nay, cũng sân đình đó, cũng những con người đó hoặc con cháu của họ, đứng lại để bàn cách đưa nó đi cho tử tế. Con có thấy không, một xóm người có thể sai một lần, nhưng nếu họ chịu quay lại sửa cái sai đó cho tới nơi tới chốn, thì cái sai mười năm cũng không phải là không sửa được. Nó ở dưới nước, nó chờ được mười năm. Nó chờ được tới ngày xóm này sửa sai xong. Con ráng giữ sức trong hai ngày cuối cùng này, để tới bữa lễ, con là người khỏe nhất, tỉnh táo nhất trong cả xóm mà xuống nước đưa nó lên.
Trước khi bà Tư và Thạch rời sân đình, mấy gia đình nạn nhân còn ở lại quanh bậc thềm. Mẹ của bé Hoa là người lên tiếng trước, giọng chị còn nghẹn.
- Con Hoa nhà em bị kéo đầu tiên trong mùa này. Hồi đó em sợ lắm, em chỉ muốn người ta làm cho nó biến đi cho yên nhà yên cửa. Nay em nghe thầy nói hết rồi. Em xin lỗi. Em sẽ ra bè trong đêm lễ, em đứng coi nó được đưa lên đàng hoàng.
Cha của Khôi đứng dậy tiếp lời. Ông nói chậm rãi trước mặt cả xóm còn lại ở sân đình.
- Thằng Khôi nhà tôi nằm trạm xá ba ngày. Nó đau thiệt, nhà tôi khổ thiệt. Nhưng nó tỉnh lại, câu đầu tiên nó hỏi là thằng nhỏ dưới nước có sao không. Trẻ con nó nghĩ đơn giản vậy đó. Người lớn mình phải học theo nó.
Anh Tư Mạnh đứng ở cuối sân, tay cầm nón lá. Anh nói lớn cho cả sân cùng nghe.
- Phe trấn từ nay không còn nữa. Tôi nói trước cả xóm. Ghe của tôi, người của tôi, từ nay lo cho buổi lễ này hết.
Tiếng vỗ tay vang lên lác đác rồi đều dần khắp sân đình. Sư thầy đứng trên bậc thềm cao nhất, chắp tay cúi đầu chào cả xóm một cái thật sâu.
Thạch đỡ bà Tư đi qua khúc đường ngập nước trước sân đình. Nước ngập tới mắt cá chân hai bà cháu, mát lạnh và trong veo sau buổi trời quang.
Bà Tư vịn chặt tay Thạch, bước từng bước chậm trên nền đất trơn.
- Hồi chiều, lúc sư thầy nói chuyện ở sân đình, bà ngồi nghe mà nước mắt cứ chảy. Thầy nói trúng tim đen của cả xóm mình. Mười năm nay, xóm mình nợ thằng nhỏ một lễ đàng hoàng.
- Dạ. Nay cả xóm đã thuận rồi, bà đừng lo nữa.
- Bà không lo nữa. Bà chỉ mong sống tới bữa lễ để tận mắt thấy nó được đưa lên bờ cho tử tế.
Tới cổng nhà bà Tư, bà dừng lại, nắm tay Thạch chặt hơn một chút.
- Con về nghỉ sớm đi. Mấy bữa nay con gầy rộc cả người rồi đó. Việc còn lại là việc của cả xóm, không phải việc một mình con gánh nữa đâu.
- Dạ. Con về liền. Bà vào nhà nghỉ đi bà.
Thạch đứng nhìn bà Tư vào hẳn trong nhà rồi mới quay lưng đi. Trên đường về, anh đi ngang sân đình còn thơm mùi nhang mới đốt. Mấy người trong đội kết bè vẫn đang làm việc dưới ánh đèn, tiếng tre gõ vào nhau nghe đều đều.
Anh Tư Mạnh thấy Thạch thì đứng thẳng dậy, giơ tay chào.
- Mai đội bè thử tải. Cậu qua coi với tụi anh nghen.
- Dạ. Mai em qua sớm.
Thạch về tới nhà khi đèn dầu trong gian giữa vừa được mẹ Sáu thắp lên. Bà đã dọn sẵn chén nước gừng nóng trên bàn, chờ con trai về uống cho ấm bụng trước khi ngủ.