MA TRƠI BÃI CÁT TRẮNG - Chương 7: Vệt lún đầu tiên
Đêm mùng bảy tháng mười hai, xe của Hợi chở chuyến dưa nặng hơn thường lệ. Chợ đầu mối gọi thêm hàng gấp, anh Tám Lực cho chất thêm một lớp dưa lên…
Nội dung chương
Đêm mùng bảy tháng mười hai, xe của Hợi chở chuyến dưa nặng hơn thường lệ. Chợ đầu mối gọi thêm hàng gấp, anh Tám Lực cho chất thêm một lớp dưa lên thùng, phủ bạt kỹ rồi vỗ vào thành xe bảo Hợi chạy cẩn thận, chuyến này nặng, qua đoạn cát phải giữ ga cho đều. Hợi gật đầu, kiểm tra lại dây chằng, rồi cho xe rời vựa lúc trời đã tối hẳn.
Ông Bảy ngồi ở ghế phụ, nhìn thùng dưa chất cao hơn mọi đêm thì khẽ chau mày.
- Đêm nay xe nặng đó Hợi. Qua hố cát lún mày phải để ý gấp đôi. Cát đang ẩm, xe nặng là nó ăn bánh nhanh lắm.
- Dạ, cháu nhớ đoạn đó. Qua gốc tràm cụt là cháu giữ ga đều, không thắng gấp.
Đường vào cồn cát đêm nay yên tĩnh lạ thường. Sương xuống vừa phải, không dày như đêm mùng năm, mặt cát hiện rõ dưới ánh đèn pha thành một dải trắng xám chạy dài giữa hai bên tối. Xe đi qua đầu cồn êm, qua những mô đất thấp đầu tiên của bãi tha ma êm, tiếng động cơ đều đều. Hợi bắt đầu nghĩ chuyến nặng này cũng sẽ qua như mọi chuyến trước, và anh sẽ giao đúng giờ như đã hứa với anh Tám Lực.
Đúng đoạn giữa bãi tha ma, ngay sau gốc tràm cụt mà ông Bảy đã chỉ cho anh hôm đầu đi chung, bánh sau của xe bắt đầu lún.
Ban đầu chỉ là một cảm giác rất nhẹ: xe chậm lại dù chân ga không đổi, động cơ gằn lên một chút như đang kéo một vật nặng hơn bình thường. Hợi liếc nhìn đồng hồ tốc độ, kim tụt dần. Anh giữ ga đều theo lời dặn, không rú ga, nhưng bánh sau vẫn chìm dần xuống cát ẩm. Xe nghiêng nhẹ về phía sau bên phải. Ông Bảy ngồi thẳng dậy ngay, tay vịn vào tay nắm cửa, mắt nhìn qua gương chiếu hậu phía mình.
- Lún rồi đó Hợi. Dừng lại, đừng cố rú ga, rú là nó đào hố sâu thêm.
Hợi cho xe dừng hẳn, kéo thắng tay, tắt đèn pha chỉ để lại đèn sương mù cho đỡ chói mắt nhau khi xuống xe. Hai người leo xuống cát. Không khí ngoài cabin lạnh và ẩm, mùi cát ướt và mùi cỏ dại mục xộc lên rõ rệt. Hợi cầm đèn pin soi xuống bánh sau: bánh xe đã lún xuống cát gần nửa bánh, cát ẩm mịn bám quanh lốp như bùn sáng màu. Vệt bánh xe phía sau hằn sâu thành một rãnh dài, càng về phía xe càng sâu.
- Đúng chỗ này. - Ông Bảy nói khẽ, đứng nhìn vệt lún với vẻ mặt khó tả. - Đoạn giữa bãi tha ma, cát ẩm, xe nặng. Tao đã nói đoạn này mưa xuống nữa là nó nuốt bánh.
Hai người bắt tay vào việc như cánh tài xế vẫn làm khi sa lầy trên đường cát. Hợi lấy xẻng nhỏ trên xe đào bớt cát phía trước bánh, ông Bảy đi gom cành tràm khô và những tấm ván cũ mà cánh xe trước để lại ở gần gốc tràm cụt, lót xuống dưới bánh xe làm đường kê. Cát lạnh ngấm qua giày Hợi, tay anh dính đầy cát ướt khi bưng từng ôm cành khô. Hai người hì hục trong bóng tối và sương, hơi thở phả ra thành khói mỏng, tiếng xẻng sạt vào cát và tiếng cành khô gãy răng rắc là những âm thanh duy nhất giữa bãi tha ma vắng lặng.
Trong suốt lúc hai người làm việc, không có đốm lửa nào xuất hiện. Hợi thỉnh thoảng vẫn liếc về phía lùm tràm ở giữa bãi, nơi đêm mùng ba anh từng thấy lửa xanh lập lòe. Đêm nay lùm tràm tối om, chỉ có bóng những thân cây cằn in lên nền trời xám nhạt. Không lửa, không mùi tanh lợm rõ rệt, chỉ có gió biển thổi nhẹ qua bãi cát và tiếng cát trượt lạo xạo dưới chân hai người mỗi khi họ bước đi. Sự yên ắng đó, lạ thay, không làm Hợi yên tâm hơn. Anh thấy bãi tha ma đêm nay giống như đang nín lặng nhìn hai người lạ hì hục trên đất của nó.
Sau gần nửa tiếng, đường kê bằng cành tràm và ván cũ đã xong. Hợi lên cabin, vào số, nhả côn thật chậm theo tiếng hô đếm của ông Bảy đứng bên hông xe. Bánh xe nghiến lên lớp cành khô, gằn lên, trượt một chút rồi bám được, kéo cả chiếc xe nặng nhọc nhích về phía trước từng chút một. Ông Bảy đi bộ theo bên hông xe, tay ra hiệu liên tục, miệng hô giữ ga đều, đừng rú, đừng thắng. Xe bò qua đoạn cát lún với tốc độ của một người đi bộ chậm, rồi cuối cùng bánh sau cũng lên được nền cát chắc phía trước. Hợi cho xe đi thêm một đoạn nữa mới dừng lại ở chỗ cát cứng, xuống xe cùng ông Bảy thu lại mấy tấm ván tốt để dành cho xe sau.
Hợi xem đồng hồ, tim anh chùng xuống: chuyến này đã trễ gần bốn mươi phút so với giờ dự tính. Anh gọi điện cho người nhận hàng ở chợ báo trễ và xin giữ khung giờ nhận, giọng anh cố giữ bình tĩnh dù trong lòng nóng như lửa đốt. Người ở đầu dây kia càu nhàu vài câu rồi cũng đồng ý chờ thêm. Hợi cúp máy, đứng giữa bãi cát tối, tay còn dính cát ướt. Lần đầu tiên anh cảm nhận rõ cái giá trần thế của tuyến đường tắt này: nó rút ngắn đường thật. Nhưng chỉ cần một lần lún bánh giữa bãi tha ma là toàn bộ số giờ rút ngắn được bay sạch, kèm theo nguy cơ mất luôn tiền thưởng đúng giờ.
Ông Bảy đứng bên vệt lún vừa được lấp tạm bằng cành khô và cát đào, nhìn nó rất lâu. Vệt bánh xe in sâu ở đúng giữa bãi tha ma, giữa những mô đất thấp không bia, tối và ẩm. Ông nói chậm, như nói với chính mình mà cũng như dặn Hợi một điều quan trọng hơn chuyện giờ giao.
- Nhớ chỗ này nghe Hợi. Đúng chỗ này. Xe nhẹ thì nó cho qua, xe nặng mà gặp đêm cát ướt nữa là nó giữ lại. Mùa sương còn dài, những đêm sau cát còn ẩm hơn đêm nay.
Hợi gật đầu, lần này gật thật lòng, không gật cho qua chuyện. Anh leo lên cabin, nổ máy, cho xe chạy phần đường còn lại với tốc độ chậm và đều hơn hẳn mọi đêm trước. Suốt quãng đường đó, anh không ngừng nghĩ tới vệt lún sâu giữa bãi tha ma và câu nói của ông Bảy về những đêm cát còn ẩm hơn phía trước. Nhất là đêm mười tám, chuyến nặng nhất và quan trọng nhất của cả vụ dưa, đang chờ anh ở cuối cái lịch dày đặc mà anh đã ký nhận.
Tới điểm giao hàng, người của chợ kiểm dưa kỹ hơn thường lệ vì xe tới trễ. May mắn là dưa chỉ xây xát nhẹ vài trái ở lớp dưới cùng, không tới mức phải trừ tiền hàng loạt. Hợi ký giấy giao nhận với bàn tay còn dính cát chưa rửa sạch, rồi gọi điện báo cho anh Tám Lực là chuyến đã giao xong nhưng trễ giờ. Anh Tám Lực ở đầu dây im lặng một lúc, rồi chỉ nói một câu ngắn: trễ một lần thì còn gỡ được, chuyến mười tám mà trễ là hết gỡ đó nghe Hợi. Câu nói đó làm Hợi đứng yên ở bãi giao hàng một lúc lâu sau khi cúp máy.
Trên đường về, ông Bảy chủ động kể cho Hợi nghe cách dân chạy ghe và chạy xe cát ngày xưa đối phó với những đoạn lún như vậy: mang theo ván dài, đi chậm. Và quan trọng nhất là đừng bao giờ cố sức một mình khi bánh đã lún sâu. Vì càng rú ga bánh càng đào xuống, cát càng lỏng ra, xe càng chết đứng. Ông nói những điều đó bằng giọng của một người dạy nghề, không chen một chữ nào về ma quỷ hay lửa đóm. Hợi nghe hết, ghi nhớ hết, và thầm cảm ơn ông già đã không nhân lúc anh vừa sợ vừa quê vì trễ giờ mà kể thêm chuyện hù dọa. Sự tử tế kín đáo đó của ông Bảy làm Hợi tin ông hơn, và cũng làm những lời dặn khác của ông, kể cả lời dặn ngồi xuống đừng chạy, nặng ký hơn trong đầu anh.
Về tới vựa lúc gần nửa đêm, Hợi tự tay rửa sạch cát bám trên bánh xe và gầm xe, kiểm tra lại lốp, rồi mới ghi sổ chuyến. Trong sổ, ở dòng chuyến đêm mùng bảy, anh ghi thêm hai chữ bằng bút bi, chữ viết nắn nót hơn mọi dòng khác: lún giữa bãi. Anh nhìn hai chữ đó, nghĩ tới việc có nên báo anh Tám Lực xin giảm tải cho chuyến mười tám hay xin thêm một phụ xe nữa cho đêm đó không. Ý nghĩ vừa nhen lên đã bị anh tự gạt đi: xin giảm tải là mất tiền chuyến, xin thêm người là chia tiền công, và anh Tám Lực đời nào chịu cho chuyến quan trọng nhất lại chạy nhẹ hàng hơn các chuyến thường. Anh gấp sổ, tự nhủ đêm mười tám anh sẽ đi sớm hơn một giờ, mang theo ván dài của vựa, và qua đoạn giữa bãi tha ma thật chậm, thật êm, như cách ông Bảy đã dẫn anh qua đêm nay. Nhưng khi tắt đèn sân vựa và bước ra cổng trong sương khuya, anh vẫn ngoái đầu nhìn về phía cồn cát tối om ở xa. Nơi đó, vệt bánh xe của anh còn in sâu giữa bãi tha ma, chờ những đêm ẩm hơn và những chuyến xe nặng hơn sắp tới. Anh đi bộ về làng trong im lặng, giày vẫn còn dính cát ướt của bãi tha ma. Mỗi bước chân trên đường làng đều làm anh nhớ lại cảm giác bánh xe chìm dần xuống cát ở đúng đoạn giữa bãi. Cảm giác ấy chậm, êm và không cách nào cưỡng lại được, nếu người lái cứ cố sức đạp ga trong hoảng loạn giữa một bãi cát vắng không một bóng người qua lại trong đêm.