NGỌC THI NÚI MANG SƠN - Chương 10: Ba Ca Đào Đêm
Tối ngày mười tám tháng chín, Tào Đức Thắng gọi cả đoàn ngồi lại trong trại ở hẻm núi để tổng kết tuần đào đầu tiên. Sau năm ngày kể từ xẻng đất đầu tiên…
Nội dung chương
Tối ngày mười tám tháng chín, Tào Đức Thắng gọi cả đoàn ngồi lại trong trại ở hẻm núi để tổng kết tuần đào đầu tiên. Sau năm ngày kể từ xẻng đất đầu tiên vào sáng ngày mười bốn, giếng đứng đã sâu được năm mét thì chạm tới một lớp đất nện cứng như đá. Một lớp đất được đầm chặt từng lớp một từ thời cổ đại để bịt kín phía trên của một ngôi mộ lớn. Chu Tam là người xác nhận dấu hiệu ấy đầu tiên khi xem một thùng đất kéo lên vào buổi chiều. Đất trong thùng không rời rạc như đất đồi phía trên, mà kết thành từng mảng cứng, phải dùng cuốc bổ mới vỡ ra, màu sắc đồng đều một cách khác thường. Đó là tầng phong thổ, lớp áo đất cuối cùng mà người xưa đắp lên mộ của một vị vương trước khi lấp kín đường vào vĩnh viễn.
Lão Tào ngồi ở giữa vòng người, trước mặt là cuốn sổ tay nghề và một tờ giấy ghi tiến độ mà Đỗ Cửu vừa tổng hợp trong ngày. Ông đọc lại con số cho cả đoàn nghe, giọng không vui cũng không buồn, chỉ có sự thực tế của một người đã quen tính toán bằng mét đất và ngày công.
- Năm ngày, năm mét. Chậm hơn dự tính của tôi. - Ông nói. - Chậm không phải vì anh em lười. Chậm vì ta mất một ngày dời trại, vì đường từ trại mới tới điểm đào dài thêm nửa giờ, vì nước phải gánh xa, vì đất càng xuống càng cứng. Cứ theo nhịp này, tới chủ thất ở sâu mười lăm mét sẽ mất hơn một tháng nữa, và tiền ứng của hiệu trên sẽ không chờ ta tới hơn một tháng.
Ông nhìn quanh một lượt, thấy trên mặt mỗi người đều có vẻ mệt mỏi tích lũy sau một tuần làm việc trong điều kiện trại mới chật chội và thiếu thốn. Tiểu Mãn ngồi ở rìa vòng, hai tay còn lấm đất chưa rửa sạch hẳn, mắt nhìn xuống vì cậu biết mình là người chậm nhất đoàn trong việc kéo đất. Kim Quý ngồi khoanh chân, vẻ mặt bình thản, không ai biết trong đáy tay nải của hắn ở góc lán đang có một miếng ngọc vụn được gói trong mảnh vải. Huyền Chân ngồi ở phía đối diện Lão Tào, cuốn sổ tay riêng đặt trên đầu gối, lắng nghe như mọi người, không xen vào những tính toán về tiến độ và tiền bạc vốn không thuộc phần việc của một thầy trấn mộ.
Lão Tào tuyên bố quyết định của mình. Từ ngày mai, đoàn sẽ đào liên tục ngày đêm, chia thành ba ca, mỗi ca tám tiếng, người đào và người kéo đất luân phiên nhau nghỉ ở trại để giếng không bao giờ ngừng sâu xuống, dù chỉ một giờ. Ca ngày do Kim Quý và La Đại Dũng phụ trách chính, ca chiều do Đỗ Cửu giám sát cùng A Phúc và Chu Tam thay nhau hỗ trợ. Ca đêm do Hàn Pháo giữ an ninh và Tiểu Mãn học việc kéo đất dưới sự trông nom của người có kinh nghiệm. Người giữ miệng giếng ở mỗi ca phải ghi rõ từng thùng đất kéo lên có gì lạ, từ mảnh gạch, mảnh gốm, tới bất cứ vật gì ánh lên màu khác thường trong đất, không được bỏ sót dù là vật nhỏ nhất.
Ông nhắc lại luật nộp đồ một lần nữa, lần này giọng ông cứng hơn hẳn so với những lần nhắc trước. Có lẽ vì lớp gạch cổ và tầng phong thổ vừa chạm tới cho thấy đoàn đang tới gần những thứ có giá trị thật sự đầu tiên của ngôi mộ này.
- Tôi nói lại cho rõ, thùng đất qua tay ai, người đó chịu trách nhiệm về thùng đất ấy. Có đồ trong đất mà không báo, có vật lạ mà tự ý giữ lại, thì dù là ai, tôi cũng xử theo luật đoàn như nhau. Vụ này là vụ lớn nhất đời tôi, tôi không để nó hỏng vì một bàn tay tắt mắt của bất cứ người nào trong trại này.
Cả đoàn im lặng gật đầu. Kim Quý cũng gật đầu như mọi người, vẻ mặt không hề thay đổi, bàn tay đặt yên trên đầu gối. Không một cử động nào cho thấy hắn vừa nghe một lời cảnh cáo nhắm thẳng vào việc mình đã làm cách đây hai ngày mà không ai hay biết. Huyền Chân liếc nhìn hắn một thoáng, rồi lại nhìn xuống cuốn sổ của mình. Anh không có bằng chứng gì về bất cứ ai, anh chỉ có một cảm giác mơ hồ rằng luật lệ, dù được nhắc đi nhắc lại bao nhiêu lần, vẫn luôn mỏng hơn lòng tham của con người khi món tiền ở phía trước đủ lớn.
Cuộc họp chưa kịp kết thúc thì người liên lạc của Hứa Vạn Sơn từ Lạc Dương lên tới trại, mang theo một bức thư và một tin tức làm không khí trong hẻm núi căng hẳn lên. Người liên lạc là một thanh niên gầy, đi đường núi rất nhanh, chuyên chạy việc giữa Tụ Bảo Trai và các đoàn đào quanh vùng Mang Sơn. Hắn trao thư cho Lão Tào, nói thêm bằng miệng những điều không viết trong thư, rằng hiệu trên đang thúc tiến độ rất gắt. Vì ông chủ Hứa nghe nói một đoàn đào khác cũng đang dòm ngó khu vực Mang Sơn này, đi hỏi giá bảo kê ở chân núi, xem đường lên sườn nam. Nếu đoàn của Lão Tào chậm chân, ngôi mộ này có thể bị đoàn khác chạm vào trước, và mọi công sức đào giếng năm mét vừa qua sẽ thành công cốc.
Thư của Hứa Vạn Sơn, mà Lão Tào đọc to một phần cho cả đoàn nghe, còn có một điều kiện về tiền bạc còn gắt hơn cả tin về đoàn đối thủ. Tiền ứng đợt sau, khoản tiền lớn hơn đợt đầu để đoàn trang trải những tuần đào tiếp theo, sẽ chỉ được giải ngân khi hiệu nhìn thấy đồ thật mang từ dưới mộ lên. Không có đồ thật, không có tiền tiếp. Ông chủ Hứa viết câu ấy bằng nét chữ đẹp và mềm mỏng thường ngày của ông. Nhưng ý nghĩa của nó thì cứng như lớp đất nện mà đoàn vừa chạm tới ở độ sâu năm mét: đoàn phải đào nhanh hơn, phải chạm tới nhĩ thất và mang đồ ra. Nếu không muốn bị cắt tiền giữa chừng trên núi, trong một cái hẻm khuất xa nguồn nước, với một khoản lệ phí bảo kê còn chưa trả hết.
Lão Tào gấp bức thư lại, cất vào cuốn sổ tay nghề, nhìn người liên lạc và nói hắn cứ về báo lại với ông chủ Hứa rằng đoàn của Lão Tào đã làm nghề ba mươi năm. Chưa từng bỏ dở một việc nào đã nhận tiền ứng, và đồ thật sẽ có. Chỉ cần hiệu giữ đúng lời hứa về tiền bạc và bảo kê như đã thỏa thuận ở hậu viện Tụ Bảo Trai hôm đầu tháng. Người liên lạc gật đầu, uống vội một chén nước, rồi quay xuống núi ngay trong đêm để kịp về thành trước khi cổng thành đóng hẳn.
Khi người liên lạc đi khuất, Lão Tào đứng lên, kết thúc buổi họp bằng một câu nói ngắn gọn mà cả đoàn đều hiểu là lệnh bắt đầu cho một giai đoạn mới vất vả hơn nhiều so với tuần đầu tiên vừa qua.
- Từ mai, ai than mệt thì về. Còn ở lại thì đào như chạy giặc.
Ông nói với Đỗ Cửu thêm một câu riêng khi mọi người bắt đầu tản ra về lán của mình, dặn phó trùm lên lịch ba ca cụ thể cho từng người trong tuần tới. Ghi rõ vào sổ, không để ai phải làm hai ca liền nhau tới mức kiệt sức rồi gây ra tai nạn dưới giếng. Đỗ Cửu gật đầu nhận việc, cầm cuốn sổ đi về phía đèn dầu ở giữa trại để viết lịch ngay trong đêm.
Trước khi tản ra, Lão Tào còn dặn thêm mấy việc cụ thể cho giai đoạn đào ba ca sắp tới. Đèn dầu ở miệng giếng phải luôn có người châm dầu đầy trước khi đổi ca, không để xảy ra chuyện người dưới giếng đang đào mà đèn phía trên tắt tối om không nhìn thấy dây kéo đất. Dây thừng kéo đất phải được kiểm tra từng mối nối vào đầu mỗi ca, vì một sợi dây đứt ở độ sâu mười mét có thể làm thùng đất rơi xuống đầu người đang đào phía dưới. Thùng đồ chung phải khóa lại sau mỗi ca và chìa khóa chỉ do người giám sát ca đó giữ, sáng ra bàn giao tận tay cho ca sau có ghi vào sổ. Những dặn dò tỉ mỉ ấy cho thấy Lão Tào đã bắt đầu dự cảm được rằng càng xuống sâu, càng gần tới những món đồ có giá trị. Thì kỷ luật trong đoàn càng phải siết chặt hơn. Vì chỉ một sơ hở nhỏ trong việc ghi chép hay trông giữ cũng có thể làm nảy sinh nghi kỵ giữa những người đã cùng nhau ăn ở trong một cái hẻm núi chật hẹp suốt nhiều tuần lễ.
Huyền Chân nghe hết những dặn dò ấy mà trong lòng có một ý nghĩ không nói ra. Anh nghĩ rằng mọi kỷ luật về thùng đất, về chìa khóa, về sổ ghi chép, đều chỉ giữ được những món đồ nằm trong đất kéo lên qua miệng giếng. Còn món đồ quan trọng nhất của ngôi mộ này, viên ngọc ngậm trong miệng người chết ở độ sâu mười lăm mét, thì không nằm trong bất cứ thùng đất nào cả. Nó nằm ở nơi sâu nhất, khuất nhất, chỉ xuất hiện vào giờ phút cuối cùng khi cả đoàn đã mệt mỏi nhất, tham lam nhất và ít cảnh giác nhất sau nhiều tuần đào bới. Kỷ luật giấy tờ có giữ được nó hay không, anh thật sự không dám chắc, và sự không chắc chắn ấy làm anh ghi thêm một dòng vào cuốn sổ tay riêng của mình trong đêm trước khi đi ngủ. Nhắc mình phải có mặt ở chủ thất vào đêm mở cửa cuối cùng, dù Lão Tào có cho phép hay không, dù phải trả giá thế nào cho sự có mặt ấy.
Đêm ấy, trại trong hẻm núi chìm vào yên lặng sớm hơn thường lệ, vì ai cũng biết từ ngày mai giấc ngủ sẽ bị cắt thành từng mảnh ngắn ngủi giữa những ca đào nối tiếp nhau không ngừng nghỉ. Trên sườn núi phía trên hẻm, miệng giếng đứng sâu năm mét nằm im trong bóng tối, chờ những bàn tay đầu tiên của ca sáng mai. Ở sâu hơn nữa, cách mặt đất mười mét đất nện và đá cổ, chủ thất của ngôi mộ vương gia vẫn ngủ yên như nó đã ngủ yên gần hai ngàn năm nay. Chưa hề hay biết rằng phía trên nó, một cỗ máy gồm tám con người, tiền ứng, thư thúc giục và lòng tham vừa bắt đầu tăng tốc để đào thẳng xuống chỗ nó nằm.