NGỌC THI NÚI MANG SƠN - Chương 26: Miếng Ngọc Thứ Hai
Đợt khuân thứ hai bắt đầu từ sáng mười chín tháng mười, ngay sau khi Huyền Chân được đưa lên khỏi hầm. Kim Quý nghe tin thầy trấn mộ đã xuống xem cửa…
Nội dung chương
Đợt khuân thứ hai bắt đầu từ sáng mười chín tháng mười, ngay sau khi Huyền Chân được đưa lên khỏi hầm. Kim Quý nghe tin thầy trấn mộ đã xuống xem cửa trong và phán không có cơ quan, hắn chỉ cười nhạt trong bụng. Không cơ quan thì càng tốt. Việc của hắn trong hai ngày này không nằm ở cánh cửa đá. Việc của hắn nằm ở gian phòng phụ thứ hai, nơi đồ đợt hai đang chờ khuân lên, nặng hơn và quý hơn đợt một.
Đồ đợt hai khác hẳn đợt một. Đợt một phần nhiều là đồ đồng và gốm ở gian ngoài, khay nào khay nấy còn nguyên nhưng giá trị tính theo cân theo món. Đợt hai lấy từ gian trong: khay đồng lớn hơn, có khay phải hai người khiêng, hộp ngọc còn nguyên nắp, và nhiều mảnh ngọc lớn hơn, dày hơn, xanh hơn những mảnh vụn của đợt một. Lão Tào đứng giám sát ở gian trong như cũ, Đỗ Cửu chia ca ở khe nứt, Chu Tam ghi sổ ở miệng giếng. Người của hiệu trên lại lên núi chờ sẵn, biên nhận đợt hai để trống chờ con số cuối cùng.
Kim Quý làm việc nhanh và gọn như thường lệ, và đó là lý do không ai nghi ngờ hắn. Trong đoàn này, tay nghề cạy gói của hắn là thứ cả Lão Tào cũng phải gật đầu. Hắn biết cách lót vải cho đồ gốm, cách buộc chéo cho khay đồng, cách xếp mảnh ngọc vào hộp sao cho đi qua đường thồ xuống núi không vỡ thêm một góc nào. Một người làm việc cẩn thận như vậy, trong mắt người khác, không thể là người giấu đồ. Kim Quý hiểu rõ điều đó, và hắn dùng chính sự cẩn thận đó làm vỏ bọc cho mình từ nhiều vụ đào trước, không riêng vụ này.
Miếng ngọc vụn đầu tiên hắn giấu là ở trên cao, trong lớp gạch cổ những ngày đầu đào giếng, khi cả đoàn còn chưa thấy đồ thật. Miếng đó nhỏ, bằng móng tay, giấu đi không ai hay, và cho tới giờ vẫn nằm trong mảnh vải ở đáy tay nải của hắn trong lán. Hắn đã tự nhủ đó là lần duy nhất. Nhưng lời tự nhủ của một người đào mộ trước đồ cổ cũng giống lời thề của một người uống rượu trước bàn rượu: chỉ giữ được cho tới khi món đồ tiếp theo nằm ngay dưới tay mình.
Chiều mười chín tháng mười, ca khuân gần cuối, một khay đồng lớn ở gian trong bị nghiêng khi La Đại Dũng nhấc lên. Khay trượt khỏi tay một người phụ, đập nhẹ vào cạnh bệ đá, mấy món trong khay xô lệch, một ít mảnh ngọc và hạt đá văng ra nền. Cả gian phòng khựng lại một nhịp. Lão Tào quát nhỏ, bảo mọi người dừng tay, kiểm khay trước. Kim Quý là người đầu tiên cúi xuống nhặt, vì hắn đứng gần nhất và vì đó là việc của hắn trong đoàn.
Chính lúc cúi xuống, tay hắn chạm vào cạnh gầm bệ đá, và mắt hắn nhìn thấy nó trước cả tay. Dưới gầm bệ, trong chỗ tối nhất của gian phòng, nơi ánh đèn dầu quét qua rất yếu, nằm một miếng ngọc bích nhỏ. Nó sáng hơn hẳn những mảnh ngọc rời khác. Không phải sáng vì phản đèn, mà sáng từ trong thân ngọc: một màu xanh bích sâu, đều, không vết đục, to bằng đầu ngón tay cái, hình thuôn, một đầu còn lỗ xâu nhỏ. Một miếng ngọc như vậy, bán lẻ ở chợ đêm Lạc Dương, đủ cho hắn sống thong thả một tháng. Gói chung vào thùng đồ của đoàn, nó sẽ biến mất trong con số mười mấy kiện, và phần chia của hắn từ nó chỉ còn là một phần nhỏ không đáng kể.
Kim Quý không nhặt nó lên ngay. Hắn làm một việc đã thành phản xạ từ những vụ trước: hắn dùng mũi giày đá nhẹ một cái, rất khẽ, cho miếng ngọc lăn sâu thêm vào chỗ tối dưới gầm bệ, khuất hẳn khỏi vệt sáng của đèn. Động tác đó nhỏ tới mức người đứng cạnh cũng tưởng hắn chỉ dợm bước tránh khay đồng. Rồi hắn thẳng lưng lên, tiếp tục nhặt những mảnh ngọc văng ra ở chỗ sáng, bỏ từng mảnh vào khay, miệng còn nói một câu cho cả gian phòng nghe.
- Khay này nứt chân rồi. Đổi khay khác đi, không đi nửa đường lại đổ nữa thì mất cả chì lẫn chài.
Lão Tào gật đầu, cho người mang khay khác tới. Việc khuân tiếp tục. Không ai nhớ tới chỗ tối dưới gầm bệ nữa, trừ một người.
Tiểu Mãn đứng ở đầu dây phía trong gian phòng, chỗ cậu phụ trách nhận thùng và truyền tín hiệu ra khe nứt. Từ vị trí đó, cậu nhìn thấy hết. Cậu thấy Kim Quý cúi xuống, thấy mũi giày của hắn đá nhẹ, thấy một vật nhỏ lăn vào bóng tối, và thấy hắn đứng lên với hai bàn tay trống không một cách cố ý. Cậu cũng thấy cảnh ở chuyến thùng tiếp theo. Khi mọi người đang quay về phía khay đồng mới, Kim Quý đi ngang qua gầm bệ, cúi xuống như buộc lại dây giày. Khi đứng lên, tay phải của hắn nắm chặt một lúc rồi mới mở ra vịn vào thành thùng.
Tiểu Mãn không lên tiếng. Về sau, khi mọi chuyện đã đổ bể, cậu sẽ tự trách mình rất lâu vì sự im lặng này. Nhưng ngay lúc đó, trong gian phòng đá lạnh buốt ở sâu mười lăm mét, cậu bé mười chín tuổi ấy đứng trước một lựa chọn mà cậu chưa từng được ai dạy. Đó là tố cáo một người thợ chính, nhanh tay nhất đoàn. Người đó đã từng kéo A Phúc ra khỏi tầng lưu sa. Cậu phải tố cáo ngay giữa ca làm, trước mặt Lão Tào, chỉ bằng một cái nhìn thoáng qua trong bóng tối. Cậu sợ Kim Quý. Cậu cũng không chắc luật đoàn xử người giấu đồ thế nào, ngoài lời dọa đuổi khỏi đoàn và mất phần mà Lão Tào từng nói ở miệng giếng. Và sâu hơn cả, cậu không chắc điều mình thấy có đúng như mình nghĩ hay không. Một cái đá chân trong bóng tối có thể là trăm thứ khác.
Cậu chọn im lặng, và khuân tiếp thùng của mình. Kim Quý liếc về phía cậu một lần, rất nhanh, trong lúc thùng được kéo đi. Ánh mắt đó không có gì đặc biệt, nhưng Tiểu Mãn cúi mặt xuống ngay, và từ đó tới hết ca, cậu không nhìn về phía gầm bệ nữa.
Trong lúc chờ thùng cuối của ca, Kim Quý còn để ý một việc khác. Lão Tào, khi đi ngang qua cánh cửa đá ở cuối gian phòng, đã dừng lại lâu hơn thường lệ và đưa tay sờ lên khe cửa bịt sáp ong. Đỗ Cửu đứng cạnh ông, nói nhỏ mấy câu về nêm sắt và số người cần cho đêm mở cửa. Kim Quý không nghe rõ hết, nhưng hắn nghe được hai chữ đêm mai hay đêm kia gì đó, và hắn hiểu thời gian để tính toán không còn nhiều. Một thợ đào khôn ngoan trong đoàn này phải biết cửa trong mở ngày nào trước khi lệnh chính thức được đọc lên, vì vị trí đứng trong chủ thất đêm đó không chia theo may rủi. Ai đứng gần quan tài, ai giữ đèn, ai phá cửa, những việc đó Lão Tào sẽ phân trong đầu từ trước. Kim Quý tự nhủ hắn phải có mặt trong nhóm đầu tiên bước qua cửa, bằng bất cứ lý do nghề nghiệp nào nghe cho xuôi tai nhất: tay cạy phá nhanh nhất đoàn là lý do không ai cãi được.
Hắn cũng nghĩ tới Huyền Chân. Tay đạo sĩ đã được xuống xem cửa và đã nói không có cơ quan. Nếu đêm mở cửa mà Huyền Chân cũng có mặt, đó là một cặp mắt nữa nhìn vào quan tài, và là cặp mắt duy nhất trong đoàn thực sự tin rằng con ve trong miệng người chết không được chạm vào. Kim Quý không sợ lời của Huyền Chân, vì lời đó đã chết từ đêm mười lăm. Hắn chỉ tính một điều thực tế: thêm một người trong phòng là thêm một người có thể đứng chắn giữa hắn và đầu quan tài. Hắn sẽ phải nhanh hơn tất cả, và hắn tin tay mình làm được việc đó, như nó đã làm được mọi việc trong ngôi mộ này từ ngày đầu đào.
Đợt hai khuân xong vào tối mười chín tháng mười. Con số cuối cùng được đọc ở miệng giếng trong ánh đèn bão: mười sáu kiện. Chu Tam ghi vào sổ, người của hiệu ký biên nhận thứ hai, đóng dấu, trao một bản cho đoàn giữ. Cộng với mười một kiện đợt một, tổng số đồ khuân ra khỏi nhĩ thất là hai mươi bảy kiện, qua hai đợt, hai biên nhận, không thiếu một kiện nào trên giấy tờ. Lão Tào đứng ở miệng giếng nghe đọc con số, gật đầu hài lòng. Phòng phụ đã sạch đồ đáng tiền. Từ giờ, trong ngôi mộ này chỉ còn một gian phòng chưa mở, và một cánh cửa đá hai cánh.
Đêm đó, về tới lán của mình, Kim Quý đợi cho cả trại yên tiếng mới mở tay nải. Hắn lấy mảnh vải ở đáy tay nải ra, mở ra trên đùi. Miếng ngọc vụn đầu tiên nằm đó, xanh nhạt, nhỏ, khiêm tốn như một lời nhắc về lần đầu hắn thò tay vào đồ chung. Hắn đặt miếng ngọc bích thứ hai xuống cạnh nó. Hai miếng ngọc nằm cạnh nhau trên mảnh vải sờn, một miếng nhạt và vụn, một miếng bích và lành, chênh nhau thấy rõ dưới ánh đèn dầu của lán.
Hắn nhìn chúng rất lâu, rồi gói lại cẩn thận, buộc thêm một nút dây nữa, cất trở xuống đáy tay nải, đè quần áo lên trên. Trong đầu hắn, một phép tính đã chạy xong từ lúc ở dưới hầm. Phần chia chính thức của hắn sau vụ này, theo lệ đoàn đã nói từ đầu, trừ đi các khoản chi và phần của chủ đoàn, sẽ rất nhỏ. Nó sẽ không bằng một phần nhỏ của những gì hắn có thể có nếu biết tự lo cho mình. Hai miếng ngọc trong tay nải chưa làm hắn giàu, hắn biết rõ. Chúng chỉ chứng minh một điều: tay hắn đủ nhanh, mắt hắn đủ tinh, và trong ngôi mộ này, thứ đáng giá nhất vẫn còn nằm sau cánh cửa đá, trong miệng một người chết đã nằm yên hai ngàn năm.
Hắn thổi tắt đèn, nằm xuống, nghe tiếng gió qua hẻm núi. Ngày mai hoặc ngày kia, hiệu trên sẽ có thư xuống. Hắn linh cảm thư đó sẽ không cho đoàn này thêm thời gian. Và khi cánh cửa trong cùng mở ra, hắn cần ở đúng vị trí, với đôi tay trống và cái đầu tỉnh táo hơn tất cả những người còn lại trong phòng.