NGỌC THI NÚI MANG SƠN - Chương 4: Giá Của Ngọc Trong Miệng Người Chết
Tối ngày mồng sáu tháng chín, Phan Kim Quý ngồi trong một quán rượu nhỏ ở chợ đêm Lạc Dương, áo còn lấm bụi đất sau một ngày đi xem hàng cùng mấy người…
Nội dung chương
Tối ngày mồng sáu tháng chín, Phan Kim Quý ngồi trong một quán rượu nhỏ ở chợ đêm Lạc Dương, áo còn lấm bụi đất sau một ngày đi xem hàng cùng mấy người quen trong giới. Hắn năm nay ba mươi mốt tuổi, người tầm thước, tay dài, ngón tay linh hoạt một cách khác thường. Trong đoàn của Lão Tào, không ai đào nhanh bằng hắn, không ai cạy phá cơ quan khéo bằng hắn. Một ổ khóa cổ, một nắp hòm đá kẹt cứng, một cơ quan bằng đồng đã gỉ sau mấy trăm năm, qua tay hắn đều có cách mở ra mà không làm vỡ nát món đồ bên trong. Tay nghề ấy là niềm tự hào lớn nhất của hắn, cũng là thứ làm hắn khó chịu nhất mỗi khi tới lúc chia phần.
Bàn rượu tối nay có ba tay buôn đồ lậu mà hắn quen từ những vụ trước. Họ không phải người trong đoàn, chỉ là những kẻ chuyên thu mua đồ nhỏ lẻ tuồn ra khỏi các đoàn đào mộ, trả tiền nhanh, hỏi ít, và luôn biết cách biến mất khi tuần đinh xuất hiện. Rượu vào mấy tuần, câu chuyện trên bàn bắt đầu rời khỏi những chuyện cũ và vòng về phía tin đồn nóng nhất trong giới mấy ngày nay. Băng của Lão Tào sắp làm một vụ lớn trên Mang Sơn, nghe nói là mộ vương gia, nghe nói có áo ngọc nguyên bộ.
Kim Quý nghe họ nói mà chỉ cười, không xác nhận, không phủ nhận. Hắn biết luật của đoàn là giữ miệng, và hắn chưa ngu tới mức bán tin của đoàn mình cho mấy tay buôn lẻ ngay trước khi việc bắt đầu. Nhưng trong lòng hắn, một phép tính đã bắt đầu chạy từ lúc nghe tin ở Tụ Bảo Trai qua lời kể vòng vo của người trong hiệu. Nếu thật sự có một bộ áo ngọc nguyên bộ, nếu thật sự tiền ứng đủ cho cả đoàn sống một năm, thì phần chia của hắn sẽ là bao nhiêu.
Hắn tự tính nhẩm. Lão Tào đứng đầu, phần lớn nhất, điều đó không ai tranh. Đỗ Cửu là phó trùm, phần thứ hai. Tới hắn, thợ đào chính, tay nghề nguy hiểm nhất đoàn, người phải thò tay vào những chỗ cơ quan có thể lấy mạng người ta trong nháy mắt, phần của hắn chỉ hơn thợ khuân vác một bậc. Một bậc. Hắn nghĩ tới A Phúc chỉ biết gánh đất mà phần cũng gần bằng mình, nghĩ tới Chu Tam chân tập tễnh giữ miệng hầm mà phần không kém mình bao nhiêu. Trong lòng dâng lên một nỗi bất mãn quen thuộc đã âm ỉ từ nhiều vụ trước, chỉ là vụ này món tiền quá lớn nên nỗi bất mãn ấy cũng lớn theo.
Hắn rót thêm rượu, cố giữ giọng bâng quơ khi hỏi một câu mà hắn đã muốn hỏi từ chiều.
- Tao hỏi chơi một câu thôi nhé. Ngọc ngậm trong miệng người chết thời Hán, nếu còn nguyên vẹn, không sứt mẻ, thì đáng bao nhiêu.
Mấy tay buôn nhìn nhau. Một người trong bọn, một gã trung niên râu thưa chuyên thu ngọc cổ, đặt chén rượu xuống, nhìn Kim Quý một lúc như để đoán xem câu hỏi này là hỏi chơi thật hay là hỏi dò giá cho một món hàng sắp có.
- Mày hỏi ngọc ngậm miệng thì phải nói rõ là ngọc gì. - Gã nói. - Ngọc thường ngậm miệng người giàu thời Hán thì cũng có giá, nhưng không lớn. Còn nếu là ngọc trong miệng một vị vương, lại đi cùng một bộ áo ngọc nguyên bộ, thì nó không còn tính bằng giá của một miếng ngọc nữa. Nó là món đồ trấn của cả ngôi mộ, là thứ người mua ở xa sẵn sàng trả riêng một khoản lớn để có được nguyên vẹn. Tao nghe nói ở Thượng Hải có người từng trả cho một món tương tự một con số mà mày làm thuê cả đời cũng không chạm tới được.
Kim Quý hỏi dồn con số ấy là bao nhiêu. Gã buôn râu thưa ghé sát lại, nói ra một con số bằng giọng rất nhỏ, chỉ đủ cho người ngồi cùng bàn nghe thấy. Kim Quý nghe xong thì im lặng rất lâu. Hắn không nói gì, không hỏi thêm, chỉ cầm chén rượu lên rồi lại đặt xuống mà không uống. Con số ấy lớn hơn mọi phép tính hắn vừa làm trong đầu cộng lại. Nó lớn tới mức phần chia tử tế mà Lão Tào hứa cho hắn bỗng trở nên nhỏ bé như tiền lẻ rơi vãi trên bàn rượu.
Những người cùng bàn chuyển sang chuyện khác, kể về một vụ buôn lậu bị bắt ở bến sông, kể về giá đồng cổ đang lên, kể về một đoàn đào mộ ở phía đông vừa mất người vì sập hầm. Kim Quý vẫn ngồi im, nghe mà như không nghe. Trong đầu hắn, con số vừa rồi cứ lặp đi lặp lại, đi kèm với một hình ảnh mà hắn chưa từng nhìn thấy nhưng đã bắt đầu hình dung rất rõ: một thi thể nằm trong mộ sâu. Miệng ngậm một viên ngọc, và chỉ cần một bàn tay khéo léo lấy viên ngọc ấy ra nguyên vẹn, mang nó tới đúng người, thì cả đời làm thuê nguy hiểm của hắn có thể đổi khác.
Hắn tự gạt đi ngay. Hắn tự nhủ mình chỉ hỏi chơi, đoàn còn chưa lên núi, mộ còn chưa tìm thấy, áo ngọc còn là tin đồn, viên ngọc trong miệng người chết còn là chuyện chưa ai nhìn thấy tận mắt. Nghĩ xa như vậy là tự làm khổ mình. Hắn uống cạn chén rượu, đứng dậy cáo từ, nói mai còn phải dậy sớm đi xem đất cùng đoàn.
Hắn nghĩ tới những vụ trước mà mình đã từng giấu đồ nhỏ thành công. Một lần ở một ngôi mộ phú hộ phía đông thành, hắn giấu một chiếc khóa ngọc nhỏ trong ống tay áo, bán riêng được một khoản đủ ăn tiêu hai tháng mà không ai trong đoàn hay biết. Một lần khác, hắn giấu một mảnh gương đồng vỡ, giá không lớn nhưng cũng đủ để hắn tin rằng luật nộp đồ chung của Lão Tào chỉ là luật dành cho những kẻ không đủ khéo tay. Những lần giấu đồ trót lọt ấy đã dạy hắn một bài học nguy hiểm: luật lệ chỉ bắt được người vụng về, còn người khéo tay như hắn thì luôn có cách đi qua luật lệ mà không để lại dấu vết. Vụ Mang Sơn lần này, nếu món đồ trong miệng người chết thật sự đáng giá như gã buôn vừa nói. Thì đó sẽ không còn là chuyện giấu một món đồ nhỏ cho vui tay nữa, mà là cơ hội đổi đời mà cả một đời làm thợ đào hắn chưa từng gặp lần thứ hai.
Hắn cũng nghĩ tới Lão Tào. Ông trùm ấy không phải người dễ lừa. Ba mươi năm trong nghề, Lão Tào đã nhìn thấy đủ loại thợ, đủ loại mánh khóe giấu đồ, từ giấu trong đế giày, giấu trong cán xẻng rỗng, giấu trong thùng đất đổ ra ngoài miệng giếng. Kim Quý biết nếu mình ra tay thật trong vụ này, mình phải tính kỹ hơn mọi lần trước cộng lại, phải chọn đúng lúc cả đoàn bận rộn nhất, đúng chỗ khuất mắt nhất, và phải có sẵn một câu chuyện để nói nếu bị hỏi tới. Những ý nghĩ ấy chạy qua đầu hắn nhanh và rõ ràng, dù hắn vẫn tự nhủ với mình rằng tất cả chỉ là nghĩ chơi, chưa có gì là quyết định, chưa có gì là phản bội đoàn. Hắn tự cho phép mình nghĩ, vì nghĩ thì không ai bắt tội được, nghĩ thì không làm hại ai, nghĩ thì vẫn còn đường quay lại làm một người thợ tử tế chia phần theo lệ chung.
Nhưng chính cái cách hắn cho phép mình nghĩ đi nghĩ lại về con số ấy, về viên ngọc ấy, về bàn tay khéo léo của chính mình, đã cho thấy con đường quay lại đang hẹp dần sau lưng hắn mà hắn không hề hay biết. Một người thợ đào tử tế thật sự sẽ không hỏi giá của ngọc trong miệng người chết ngay trong tuần đầu tiên của một vụ đào. Một người thợ đào tử tế thật sự sẽ không nhớ con số giá ấy rõ ràng tới từng chữ như hắn đang nhớ lúc này, trên con đường về qua chợ đêm vắng dần người.
Trên đường về qua chợ đêm, hắn đi ngang một sạp đồ sắt còn mở cửa muộn. Sạp bày dao, kéo, kìm, đục, những thứ đồ sắt thường ngày của thợ thủ công trong thành. Ánh đèn dầu trên sạp hắt xuống làm những món đồ sắt ánh lên lạnh lẽo. Kim Quý dừng lại, ban đầu chỉ định nhìn qua, rồi ánh mắt hắn dừng ở một chiếc kìm nhỏ cán ngắn nằm ở góc sạp. Chiếc kìm ấy nhỏ gọn, đầu kìm nhọn và chắc, cán vừa lòng bàn tay, là loại kìm mà một thợ khéo tay có thể dùng để kẹp, để cạy, để vặn những vật nhỏ trong những khe hẹp mà tay người không thò vào được.
- Cái kìm này bao nhiêu. - Hắn hỏi người bán.
Người bán nói một giá rẻ, rẻ tới mức không đáng để mặc cả. Kim Quý trả tiền ngay, cầm chiếc kìm lên thử độ chắc của đầu kìm, gật đầu hài lòng.
- Mua kìm nhỏ thế này để làm gì. - Người bán hỏi cho có chuyện.
- Để sửa đồ nghề. - Kim Quý đáp gọn. - Đồ nghề của tôi có mấy chỗ cần một cái kìm vừa tay như thế này.
Đó là một lời nói dối mà chính hắn cũng chưa biết là nói dối cho ai nghe, cho người bán, hay cho chính mình. Hắn nhét chiếc kìm vào túi áo, đi tiếp qua chợ đêm đang thưa dần người, về tới phòng trọ của mình ở gần nhà Lão Tào. Trong phòng tối, hắn lấy chiếc kìm ra, đặt nó xuống đáy tay nải, dưới lớp quần áo và đồ nghề thường ngày, ở một chỗ mà người khác dọn đồ hộ cũng không dễ nhìn thấy. Hắn nhìn chiếc kìm nằm yên ở đáy tay nải một lúc, rồi tự nhủ một câu để khép lại buổi tối hôm ấy cho yên lòng.
- Đồ nghề của ai người ấy giữ, có thêm một món đồ nghề thì có gì là sai.
Nói xong hắn đóng tay nải lại, đi nằm, nhưng giấc ngủ tới rất chậm. Con số mà gã buôn râu thưa nói ở bàn rượu vẫn còn nguyên trong đầu hắn, rõ ràng như vừa nghe thấy, và bàn tay phải của hắn. Bàn tay khéo nhất mà hắn có, cứ vô thức co duỗi nhẹ trong bóng tối như đang tập kẹp một vật gì nhỏ bé và quý giá mà hắn chưa từng chạm vào.