Sau Bức Màn Nhung - Chương 17: Đêm Tổ Lên Đình
Cơn đau rát nơi thanh quản cào xé từng tấc thịt trong cổ họng Loan. Cô ngồi co ro trên mép phản gỗ gõ đỏ, hai bàn tay run rẩy ôm chặt lấy cần cổ đang…
Nội dung chương
Cơn đau rát nơi thanh quản cào xé từng tấc thịt trong cổ họng Loan. Cô ngồi co ro trên mép phản gỗ gõ đỏ, hai bàn tay run rẩy ôm chặt lấy cần cổ đang sưng tấy. Dưới gầm sàn, bãi dịch nhầy đen quánh lẫn mẩu vỏ thị khô và hai mẩu chân nhang gãy đôi vẫn bốc lên mùi bùn sình tanh nồng, hòa lẫn vào cái lạnh ẩm ướt của đêm trừ tịch miệt vườn.
Mấy ngón tay cô lướt qua lớp da gà sởn gai ốc dưới hai bên quai hàm. Tám vết bầm hình đầu ngón tay trẻ con vẫn lạnh buốt, thâm sì như bị áp bàn ủi băng tuyết vào thịt da. Cô cố nuốt một ngụm nước bọt nhằm xua bớt cảm giác khô khốc cháy bỏng, nhưng cuống họng cô nghẹn cứng lại, phát ra một chuỗi thanh âm lọc xọc tắc nghẽn.
Loan thảng thốt hé môi, thử phát âm một nốt hò đơn giản trong điệu Nam Xuân quen thuộc.
"Khẹc... rột..."
Thanh âm thoát ra khỏi miệng cô đục ngầu, khào khào chẳng ra tiếng người, khô khốc hệt như tiếng hai thanh tre mục cọ xát vào nhau giữa lòng giếng cạn. Giọng hát của cô, thứ vốn liếng kiêu hãnh từng giúp cô bước lên thế chỗ Bạch Vân, đang trôi tuột khỏi cơ thể theo từng nhịp thở thoi thóp. Nỗi kinh hoàng bóp nghẹt lồng ngực Loan, xua tan mọi toan tính đố kỵ tầm thường trước đó. Cô hiểu rõ giới đào kép mất giọng đồng nghĩa với việc mất đi mạng sống giữa nghiệp diễn bèo bọt này, tệ hơn nữa, đây là sự trừng phạt nhãn tiền của bề trên giáng xuống đầu kẻ nghịch đạo.
Bàn thờ Tổ. Loan nghĩ đến hương án sơn son thếp vàng đặt ở gian chính điện đình Tân Phước. Cô phải tới đó trước khi trời hửng sáng. Cô cần quỳ lạy, cần dập đầu tạ tội, xin bề trên xá bỏ lỗi lầm bồng bột đã lén giấu quả thị vào rương của đàn chị.
Loan run rẩy với tay lấy chiếc khăn rằn cũ vắt trên đầu giường, quấn chặt hai vòng quanh cổ để che đi tám vết hằn quỷ dị. Cô rón rén đặt chân xuống nền gạch tàu mát lạnh. Mọi người trong gánh hát vẫn còn chìm sâu trong giấc ngủ nặng nề sau đêm diễn kinh hoàng. Tiếng ngáy phì phò của mấy anh em khiêng vác đạo cụ, tiếng cựa mình thở than của kép độc Tư Cò dội lên từng chặp đều đặn giữa gian chái đình âm u.
Cô lách mình qua khe cửa gỗ khép hờ, bước ra khoảng sân sau nối liền chái đình với mé rạp phụ. Gió cuối năm từ con rạch phía sau đình thổi thốc lên bờ, mang theo mùi sình bãi và hơi nước lạnh buốt xát vào da thịt. Màn đêm bao trùm lấy rặng bần già, chỉ có ánh trăng non muộn màng hắt lên mái ngói âm dương những vệt sáng xanh xao, bàng bạc.
Loan lần từng bước dọc theo vách đất nứt nẻ. Trong túi áo bà ba, cô thủ sẵn ba nén nhang trầm thơm lấy trộm từ hộp đồ cúng của Bầu Ba Đạt và một hộp quẹt máy. Cô định bụng sẽ lén lút thắp hương, dập đầu xin tha tội trước khi Bầu Năm thức giấc lo việc cúng tế ban mai.
Vừa quẹo qua góc rạp chất đầy những bó cọc tre và phông màn bạt mưa ẩm mốc, một bóng đen cao gầy thình lình tách ra khỏi bức vách đình.
Loan chưa kịp thốt lên tiếng kêu thì một bàn tay khẳng khiu, khô ráp như vỏ bần già đã chộp lấy cổ tay cô. Cú siết mạnh bạo đến mức các khớp xương kêu răng rắc. Loan bị giật lùi về phía sau, thân người chao đảo rồi bị kéo tuột vào góc tối khuất lấp phía dưới cánh gà phụ.
Lưng cô đập mạnh vào tấm vách ván ép mục ẩm. Cô giãy giụa, định mở miệng la cầu cứu thì bàn tay còn lại của người nọ đã chặn ngang phía trước, giữ khoảng cách chừng nửa gang tay nhưng tỏa ra luồng khí nồng nặc mùi thuốc rê và sáp ong xoa dây đàn.
"Muốn chết hay sao mà lén lút mò ra đây giờ này?"
Thanh âm trầm khàn, đanh gọn vang lên bên tai. Loan trợn tròn mắt nhìn qua bóng tối mờ ảo.
Trước mặt cô là Ba Đờn.
Lão nhạc công già của gánh hát vẫn mặc nguyên bộ bà ba đen bạc phếch quen thuộc, đầu quấn chiếc khăn rằn sờn chỉ. Khuôn mặt quắt queo đầy những vết nhăn sâu hoắm của lão chìm trong bóng tối, chỉ có đôi mắt kèm nhèm thường ngày giờ đây lại rực lên những tia nhìn sắc lẹm, soi thẳng vào gương mặt tái mét của cô đào trẻ.
"Bác... Bác Ba..." Loan run rẩy thều thào, thanh âm rít qua kẽ răng như tiếng gió lọt qua khe nẹp nứa gãy.
Ba Đờn không buông tay, lực siết nơi cổ tay cô vẫn chặt như gọng kìm sắt. Lão ghé sát mặt lại, chóp mũi gồ ghề phập phồng hít lấy một hơi dài quanh người Loan, rồi khẽ nhíu mày lại:
"Mùi thị thối. Mùi bùn đáy sông. Mày khỏi cần chối, mày giấu cũng vô ích."
Toàn thân Loan cứng đờ, hai đầu gối chùng xuống suýt quỵ ngã. Cô lắc đầu lia lịa, hai bàn tay chắp lại trước ngực trong tư thế van lơn:
"Con... con đâu có... Bác Ba, con chỉ tính ra... ra lạy Tổ..."
"Lạy Tổ?" Ba Đờn bật ra một tiếng cười khẩy khô khốc nơi cổ họng. "Bàn tay nhét trái cấm vào rương bạn diễn, cái miệng buông lời bỡn cợt trước khám thờ mà đòi thắp nhang tạ tội sao? Mày nghĩ mấy ông Tổ gánh hát này mù mắt hết rồi chắc?"
Từng lời nói của lão già như lưỡi dao cạo gọt phăng đi chút hy vọng chối tội cuối cùng của Loan. Cô hoảng sợ tột độ, mồ hôi lạnh toát ra ướt đẫm lưng áo. Làm sao một ông già cả ngày chỉ ngồi bó gối ôm cây đàn kìm ở góc cánh gà, câm lặng như khúc gỗ mục, lại có thể biết tường tận những chuyện cô đã làm trong bóng tối?
"Bác Ba... cứu con... Bác Ba ơi..." Loan khóc không ra tiếng, nước mắt trào ra giàn giụa trên đôi gò má hóp. Cổ họng cô giật từng cơn đau đớn, mỗi lần phát âm là một lần ngực cô thắt lại như bị dây thừng siết chặt. "Con lỡ dại... Con không ngờ sự tình lại thành ra nông nỗi này..."
Ba Đờn buông cổ tay cô ra, lùi lại nửa bước. Ánh mắt lão quét qua chiếc khăn rằn quấn kín cổ Loan, rồi dừng lại thật lâu nơi quai hàm đang giần giật của cô. Lão thở dài một tiếng nặng nề, tiếng thở dài như chứa đựng nỗi mệt mỏi tích tụ qua mấy mươi năm lưu lạc gạo chợ nước sông.
"Đêm qua mày thấy chúng nó rồi, đúng không?" Ba Đờn trầm giọng hỏi, âm điệu lạnh lẽo như sương đêm rạch Tân Phước. "Hai đứa nhỏ mặc yếm trắng yếm đen, mặt thoa phấn búp bê đè lên ngực mày, bóp cổ mày trút bùn đất vào họng, có đúng vậy không?"
Loan ngửa đầu nhìn lão già, hai mắt mở to vì khiếp đảm. Cô gật đầu lia lịa, hai hàm răng va vào nhau lập cập phát ra những tiếng va đập giòn tan.
"Chúng nó... là ai vậy bác Ba? Sao chúng nó lại ám con? Có phải oan hồn dưới sông không bác?" Loan thều thào trong tuyệt vọng.
"Oan hồn nào dám bén mảng lên ván sàn cải lương nếu không có lệnh?" Ba Đờn gằn giọng. "Đó là Bạch Xà và Hắc Xà. Hai vong nhi theo hầu chân khám Tổ từ thời ông sơ ông cố của gánh hát này lập nghiệp bên cồn Cổ Chiên. Mấy đời bầu gánh trước đều phải cung phụng, giữ đúng phép tắc nghiêm ngặt mới mượn được oai linh của chúng nó mà giữ rạp, giữ giọng cho đào kép. Mày là con nhà nòi ba đời đi hát, vậy mà cái đầu mày chỉ chứa toàn ba mớ danh vọng hão huyền với lòng dạ ganh ghét đàn chị!"
Ba Đờn chậm rãi đưa tay ra sau lưng, lôi từ trong bọc vải nhung điều ra một vật thể dài.
Đó là cây đàn kìm cổ của lão, nhạc cụ gia truyền mà lão coi như mạng sống, bất kể đi đâu, ăn ngủ lúc nào cũng ôm khư khư bên mình. Dưới ánh trăng mờ hắt qua mép rạp bạt, mặt gỗ ngô đồng của cây đàn hiện ra một vết nứt dài ngoằn ngoèo, chạy dọc từ cần đàn xé toạc xuống tận đáy thùng âm.
Loan nín thở nhìn trân trân vào vết nứt.
Từ khe nứt toác hoác của thớ gỗ cổ thụ, một chất dịch màu đỏ sẫm, quánh đặc đang từ từ rỉ ra ngoài. Thứ dịch đỏ ấy rỉ thành từng giọt tròn trịa, lăn chầm chậm trên bề mặt phím đàn bóng loáng, bốc lên mùi tanh nồng nặc của máu tươi hòa quyện với mùi dầu bóng cọ xát lâu năm. Cây đàn bằng gỗ vô tri vô giác vậy mà lại đang rỉ máu ngay trước mắt cô.
"Nhìn thấy chưa?" Ba Đờn giơ cây đàn lên sát tầm mắt Loan, giọng lão trầm xuống như tiếng tụng kinh đưa đám. "Đêm qua mày đứng trên sân khấu, tao đã buông tay không gảy. Nhưng phím đàn tự nảy, dây tơ tự rung, khúc Nam Ai ai oán tự cất lên từ đáy thùng đàn này. Đó là khúc nhạc điểm huyệt, khúc nhạc đòi mạng!"
Loan lảo đảo dựa hẳn vào bức vách ván ép, hai tay ôm lấy ngực. Cô nhớ lại đêm diễn kinh hoàng. Cô nhớ tiếng đàn ai oán vang lên từ góc tối cánh gà khi nhạc công đã bỏ tay xuống gối. Cô nhớ cái khoảnh khắc cổ họng nghẹn cứng lại. Chỉ phát ra được tiếng khè khè của loài bò sát trước hàng trăm cặp mắt bàng hoàng của khán giả.
"Cây đàn kìm này nứt rồi," Ba Đờn vuốt nhẹ ngón tay thô ráp lên vệt máu đang rỉ ra từ thân gỗ, mắt lão ánh lên nỗi xót xa vô hạn. "Khi gỗ nứt máu trào, nghĩa là giao ước giữa Tổ nghề và gánh hát đã rạn vỡ. Quả thị thối mày nhét vào rương con Bạch Vân không đơn giản chỉ là trò hãm hại con nít. Hương thị quyện với máu rắn yểm tà đã đánh thức cái phần hung hiểm nhất của hai vong nhi dưới chân bàn thờ. Chúng nó ngửi thấy mùi phản trắc, ngửi thấy sự ô uế ngay trong ruột gánh."
"Bác Ba... con lạy bác... Bác có cách nào hóa giải không?" Loan quỳ sụp xuống nền đất ẩm ướt, hai đầu gối dập mạnh vào rễ bần trồi lên lởm chởm. Cô túm lấy gấu quần Ba Đờn, van nài trong từng tiếng nấc nghẹn. "Con không muốn chết... Con còn trẻ quá... Con mới được nhận vai chính chưa đầy nửa năm..."
"Vai chính?" Ba Đờn cười chua chát, ánh mắt nhìn xuống cô đào trẻ đầy vẻ thương hại lẫn trách móc. "Mày leo lên cái ghế đào chính bằng cách giẫm đạp lên giới luật của tiền nhân, thì cái ghế đó chính là cái bàn thờ của mày sau này. Giờ mày có quỳ lạy sứt trán trước khám thờ, Tổ cũng chẳng nghe đâu. Một khi cặp Bạch Xà - Hắc Xà đã hiện nguyên hình đè ngực, cào họng, thì cái tên Nguyễn Hồng Loan của mày đã bị khắc vào bản định mệnh của cõi âm rồi."
Lão già cúi gập người xuống, đôi mắt đục ngầu áp sát vào khuôn mặt đẫm lệ của Loan. Lão nói từng từ một, gằn từng tiếng rành rọt như búa gõ vào đe:
"Cặp Bạch Xà và Hắc Xà đã điểm mặt kẻ phạm giới. Chúng nó không giết mày ngay một lần đâu. Chúng nó sẽ rút cạn giọng hát của mày trước, bóp nghẹt từng hơi thở, bắt mày phải nếm trải nỗi nhục nhã ê chề khi đứng dưới ánh đèn sân khấu mà chỉ rít lên được tiếng rắn lục. Mạng của mày bây giờ chỉ còn tính bằng từng đêm diễn của cái mùa hội đình này thôi!"
Câu nói của Ba Đờn dội vào màng nhĩ Loan dữ dội, khiến tai cô ù đi, đầu óc quay cuồng choáng váng. Đêm diễn của gánh hát tại đình Tân Phước chỉ còn kéo dài đúng ba đêm nữa trước khi hạ rạp dời đi nơi khác. Nghĩa là cô chỉ còn đúng ba đêm để sống, hoặc tệ hơn, cô sẽ phải bước lên sàn diễn để chết dần chết mòn dưới sự chứng kiến của người đời và sự trừng phạt tàn khốc của đôi vong nhi quái ác.
"Không... không thể như vậy được..." Loan lắc đầu quầy quậy, hai bàn tay bấu chặt vào bùn đất ẩm ướt bên mép rạp. "Phải có cách chứ bác Ba? Tiền nhân truyền lại gánh hát ba đời, chắc chắn phải có cách chuộc tội chứ?"
Ba Đờn thở hắt ra một hơi dài, lão thu cây đàn rỉ máu lại, quấn lớp vải nhung điều bọc kín thân gỗ nứt nẻ.
"Muốn sống thì phải tìm về nơi khởi đầu cái nghiệp chướng này," Ba Đờn nói, giọng lão chìm vào tiếng gió rít qua rặng bần sau đình. "Năm xưa gánh hát này lập nghiệp ở ngã ba cồn Cổ Chiên, ông sơ mày đã lập một cái miếu nhỏ thờ hai bộ hài cốt của cặp Bạch Xà - Hắc Xà dưới gốc cây thị cổ thụ để xin vía giữ rạp. Nghiệp do dòng họ mày gieo, oán do chính tay mày khơi dậy. Đêm mai, trước khi màn nhung kéo lên cho đêm diễn áp chót, nếu mày không tìm ra cách dâng lại quả thị bằng xương bằng thịt của kẻ có tội để tạ lễ dưới chân cốt, thì đừng mong còn hơi thở bước qua đêm rằm."
Loan ngước mắt nhìn lên, toàn thân run rẩy như chiếc lá rụng giữa dòng nước xiết. Lời cảnh báo của nhạc công già không đem lại cho cô một lối thoát bình yên nào cả, mà chỉ đẩy cô vào một vực thẳm tăm tối và kinh khiếp hơn gấp bội phần. Cô đào trẻ nhận ra sự trừng phạt vô hình đang siết chặt lấy cổ họng mình từng khắc từng giờ, và cái bóng đen từ góc mái đình cổ kính phía sau lưng dường như đã đổ dài trùm kín lấy thân xác cô giữa đêm hoang vắng.