THƯƠNG HẢI QUAN TRƯỜNG - Chương 17: Mốc thời gian định mệnh
Buổi trưa thứ bảy, sau khi mẹ đi chợ còn cha chưa về, Minh Khang ngồi một mình bên bàn học và bắt đầu dựng lại thời gian. Không phải nhớ vu vơ nữa. Là…
Nội dung chương
Buổi trưa thứ bảy, sau khi mẹ đi chợ còn cha chưa về, Minh Khang ngồi một mình bên bàn học và bắt đầu dựng lại thời gian.
Không phải nhớ vu vơ nữa.
Là dựng như người ta dựng một sơ đồ hiện trường.
Anh kéo hết mấy tờ lịch học, cuốn lịch bloc cũ đã bóc thêm một tờ, xấp đề toán Lộc mang tới, cả cái thẻ học sinh và cuốn sổ bìa xanh ra bàn. Bên cạnh là cây bút bi, cái thước nhựa trong và cốc nước nguội đã vơi nửa. Dưới quạt, tất cả trông vừa buồn cười vừa nghiêm trọng, như bàn làm việc của một cậu học trò bỗng bị ai đó ép làm chuyện vượt quá tuổi.
Minh Khang kẻ một đường ngang giữa trang.
Đầu bên trái ghi: “28/10”.
Đầu bên phải chừa trống.
Rồi anh bắt đầu điền.
“29/10 sáng: cha đi họp sớm.”
“29/10 trưa: điện thoại tới nhà.”
“29/10 chiều: cha về, đã biết chuyện.”
Viết tới đó, anh dừng bút.
Bước tiếp theo là gì?
Ở kiếp trước, sau cuộc điện thoại hay lời đánh tiếng đầu tiên, không phải cha anh đi ngay. Còn có thêm một khoảng chần. Một khoảng rất ngắn, nhưng đủ để khiến mọi thứ trông như quyết định của chính ông. Khang lục trí nhớ, cố kéo lên mấy mảnh nhỏ bám quanh khoảng đó.
Một bữa cơm tối nặng hơn thường ngày.
Một cuộc gọi sau chín giờ.
Mẹ hỏi “họ muốn anh làm chi”.
Cha đáp “để anh nghĩ”.
Rồi sáng hôm sau hoặc trưa hôm sau, mới có người tới nhà.
Anh viết:
“Tối 29 hoặc 30: thêm một cuộc gọi.”
“Sau đó: người tới.”
Ngòi bút gõ nhẹ lên mặt bàn.
Chưa đủ chính xác.
Anh ghét sự mơ hồ này. Nhưng rồi chính anh phải ép mình dừng bực. Có những việc muốn chính xác hơn nữa chỉ còn cách chờ nó lộ ra. Điều anh cần bây giờ không phải ngày giờ tuyệt đối, mà là cửa can thiệp.
Cửa đầu tiên là trước cuộc gọi tiếp theo.
Cửa thứ hai là trước khi người tới nhà.
Cửa cuối cùng là ngay tại lúc cha chuẩn bị bước đi.
Minh Khang khoanh ba vòng tròn bên cạnh ba dòng vừa viết.
Rồi anh nhớ ra thêm một chi tiết nhỏ, nhưng có thể rất quan trọng.
Năm ấy, sau khi cha đi, mẹ có nhắc một câu với người dì họ rằng “ổng nói xuống huyện ngoài vài bữa”. Xuống huyện ngoài. Không phải Hà Nội, không phải Sài Gòn, không phải đâu xa. Nghĩa là điểm đến ban đầu chỉ cách Cửa Hàn không quá vài tiếng xe. Một nơi đủ gần để gọi là tạm lánh, đủ xa để người ta khó gặp ngay.
Anh thêm vào:
“Đích đi: huyện ngoài / tỉnh lân cận?”
Rồi ngồi tựa lưng vào ghế suy nghĩ.
Nếu đúng như vậy, người đưa lời phải là người biết rõ không chỉ tình hình ở cơ quan mà cả cách sắp xếp nơi đến. Không thể chỉ là một nhân viên đi nhắn miệng. Và nếu đích đến đã chuẩn bị, tức là việc này không phải ứng phó trong vài giờ. Nó đã được bàn từ trước.
Ý nghĩ đó làm da đầu anh tê nhẹ.
Càng dựng thời gian, anh càng thấy thứ đang kéo cha mình không phải một biến cố đơn lẻ. Nó là một chuỗi đã chạy từ trước khi anh kịp mở mắt ở năm 1999.
Minh Khang cầm cây thước nhựa, nối các mốc lại bằng những đường ngắn.
Họp sớm.
Đánh tiếng.
Cuộc gọi.
Người tới nhà.
Rời thành phố.
Đó là lộ trình.
Một đường đi sạch sẽ, không cần dùng bạo lực. Chỉ cần đúng người, đúng câu, đúng lúc.
Anh vừa đặt thước xuống thì một mẩu ký ức khác lại hiện lên, lần này rõ hơn hẳn.
Trên xe.
Cha anh ngồi ở ghế phụ của một chiếc xe cơ quan cũ. Ngoài cửa kính là biển chỉ dẫn có chữ “Hải Lăng” hay “Hải Đông” gì đó mờ nhòe trong mưa bụi. Minh Khang không chắc tên, nhưng chắc một điều: khi ấy trời chưa mưa to, mới chỉ lâm thâm như trước cơn đổi mùa thật sự. Nghĩa là thời điểm cha rời Cửa Hàn còn trước đợt mưa lớn vài ngày.
Anh lật sang mép trang, viết thêm:
“Đi trước mưa lớn.”
Ngay dưới:
“Người chuẩn bị đường đi biết rõ thời tiết / thời gian.”
Viết xong, chính anh cũng thấy câu sau hơi quá. Không hẳn biết thời tiết theo nghĩa tiên tri, mà là họ có đủ thời gian để chọn lúc thích hợp: trước khi thiên tai ập tới, trước khi hồ sơ bị trôi hay bị xóa trong hỗn loạn. Nhưng anh vẫn để đó. Vì dù hiểu theo cách nào, bản chất vẫn không đổi: cha anh bị đẩy đi đúng lúc xấu nhất có thể.
Anh đưa tay day trán. Không phải vì đau đầu. Mà vì càng nghĩ, bàn cờ càng rộng hơn tưởng tượng ban đầu.
Minh Khang ngẩng lên nhìn tờ lịch bloc.
Hôm nay là 29.
Tối nay rất có thể sẽ có cuộc gọi nữa.
Nếu qua tối nay mà chưa có, thì sáng mai. Dù thế nào, từ đây tới trưa mai, một mắt xích lớn sẽ lộ tiếp.
Anh gập sổ lại rồi lại mở ra ngay.
Còn một chuyện nữa.
Mốc của anh chưa có chỗ đứng của bản thân.
Ở kiếp trước, trong chuỗi sự kiện này, anh là gì? Một thằng con trai đang sốt, đang nghỉ học, đang bực vì cha không chịu nói thật. Tức là hầu như không có vai trò nào cả. Còn bây giờ, nếu muốn chen vào, anh phải tự đặt mình vào timeline như một biến số.
Minh Khang viết:
“Biến số mới: mình đã nghe điện thoại.”
Rồi thêm:
“Biến số mới: mẹ biết sớm hơn.”
Ngòi bút dừng lại, rồi thêm một dòng nữa:
“Biến số mới: cha chưa biết mình biết nhiều tới đâu.”
Chính dòng cuối cùng làm anh ngồi thẳng dậy.
Đúng.
Cha anh chưa biết.
Đó là lợi thế.
Nếu ông nghĩ anh chỉ là đứa con lo lắng mơ hồ, ông sẽ không đề phòng việc anh nghe, nhìn, hoặc chen vào. Nếu anh dùng lợi thế đó đúng chỗ, anh có thể đẩy lệch ít nhất một mắt xích.
Minh Khang gạch chân ba chữ cuối: “một mắt xích”.
Không cần nghĩ quá xa.
Chỉ cần bẻ lệch một mắt xích đầu tiên.
Chỉ cần cha không bước lên chiếc xe đó đúng lịch cũ.
Chỉ cần vậy, toàn bộ những gì phía sau đều sẽ phải đổi.
Tiếng dép mẹ anh ngoài hành lang kéo anh ngẩng lên. Bà vừa đi chợ về, tay cầm túi rau và một bịch cá nhỏ.
Ngồi lỳ từ sáng tới giờ làm cái chi đó?
Minh Khang khép sổ lại.
Con làm bài.
Lê Thị Hậu đặt đồ xuống bàn, liếc qua cuốn lịch bloc đã bóc sang tờ mới rồi nhìn con trai.
Mai chủ nhật. Khỏe thì lên trường lấy bài, rồi chiều ở nhà học cho đàng hoàng.
Chủ nhật.
Từ đó vừa lọt vào tai, một hồi chuông cảnh báo đã vang lên trong đầu anh.
Nếu mai là chủ nhật, người tới nhà sẽ càng dễ. Cơ quan nghỉ, hàng xóm ở nhà nhiều, người đưa lời có thể đến theo vẻ hoàn toàn bình thường, như một cuộc ghé thăm riêng.
Minh Khang nhìn mẹ, rồi nhìn cuốn lịch.
Khang để ý nhịp nhà trong ngày mốc thời gian định mệnh kỹ hơn mọi hôm. Ở chiếu nghỉ cầu thang, chỉ cần một ánh nhìn đổi hướng hay một câu bỏ lửng cũng đủ cho cậu đo mức căng đang tăng. Cậu không cố nói lớn để thuyết phục ai. Cậu chọn cách làm trước: ghi mốc, sắp thứ tự việc, chuẩn bị đường lui cho từng tình huống. tiếng radio rè nhẹ. Đến cuối buổi, cậu mở sổ đối chiếu điều gì chắc, điều gì chưa chắc để tránh tự cuốn vào suy đoán.
Trong chặng khang lục lại trí nhớ để dựng thứ tự các biến cố sắp tới., Khang hiểu sai lầm đắt nhất là phản ứng theo cảm giác. Cậu ép mình bám vào dữ kiện tại chỗ: ai nói gì, nói lúc nào, nói trước mặt ai, và thay đổi gì xuất hiện sau đó. Nhờ thế cậu bớt bị ký ức 2018 kéo đi quá xa. Ở nhà, cậu chỉ đề nghị việc có thể làm ngay để cha mẹ dễ theo hơn. Cậu chấp nhận đi chậm ở đầu, đổi lại giữ được nhịp tỉnh táo khi cửa nguy tới gần.
Buổi chiều, Khang đi qua sân chung dãy nhà, nghe người lớn nói chuyện nửa câu về công việc rồi im. Cậu không chen vào vội. Cậu đợi đúng lúc mới hỏi một câu ngắn để kéo câu chuyện về phần việc cụ thể. Cách nói này ít gây phản ứng ngược hơn hẳn kiểu khẳng định mạnh. Khi cậu quay về bàn học, sổ tay đã có thêm vài mốc đủ dùng cho bước kế tiếp. Nhìn thì nhỏ, nhưng trong giai đoạn này chính những mốc nhỏ đó giữ cho cả nhà không vỡ nhịp.
Mốc định mệnh đã đứng sát cửa.