THƯƠNG HẢI QUAN TRƯỜNG - Chương 6: Cha của những năm chưa gục
Đến đầu giờ chiều, cơn sốt dịu xuống được một chút. Không hẳn là hết. Chỉ là đầu không còn nóng bừng như bị úp nồi nước sôi. Mồ hôi ra nhiều hơn, trán…
Nội dung chương
Đến đầu giờ chiều, cơn sốt dịu xuống được một chút.
Không hẳn là hết. Chỉ là đầu không còn nóng bừng như bị úp nồi nước sôi. Mồ hôi ra nhiều hơn, trán ẩm, lưng áo dính vào da. Đối với mẹ anh, đó là dấu hiệu tốt. Đối với Minh Khang, nó chỉ có nghĩa là cơ thể này cuối cùng cũng chịu hợp tác phần nào để anh nhìn rõ hơn những gì đang diễn ra trước mắt.
Anh ra khỏi phòng lần đầu tiên từ lúc tỉnh dậy.
Căn nhà tập thể hiện ra nguyên vẹn như bị ai lấy một ngày cũ trong ký ức mang đặt lại trước mặt. Phòng khách hẹp, nền gạch hoa men xám đã mòn ở lối đi giữa. Bộ ghế gỗ nặng đặt sát tường, mặt ghế lót nệm hoa xanh đã xẹp. Cái tủ kính đứng bên góc phải, bên trong xếp mấy bộ chén uống trà, cái cúp bóng chuyền của khu phố cha anh nhận thay cơ quan, và mấy hộp bánh quy giữ lại làm đồ đựng chỉ.
Trên bàn giữa nhà là tờ báo Cửa Hàn mới ra sáng nay, gấp mở đến trang kinh tế địa phương. Bên cạnh là cái chén sứ nhỏ đựng trà đã vơi nửa, thành chén còn vương một vệt nâu nhạt.
Võ Văn Thành đang đứng trước giá treo áo gần cửa ra vào, một tay chỉnh lại cổ áo sơ mi, tay kia kiểm tra khóa chiếc cặp da. Lưng ông quay về phía con trai. Chỉ nhìn bóng lưng ấy thôi, Minh Khang đã phải dừng chân ở ngạch cửa.
Lưng cha anh còn thẳng.
Thẳng theo kiểu người tự buộc mình phải thẳng, chứ không phải cái thẳng thoải mái của tuổi trẻ. Vai không rộng, nhưng lúc nào cũng giữ gọn như đang có một sợi dây vô hình kéo lên. Kiểu đứng đó theo anh suốt tuổi thơ. Hồi nhỏ anh từng ghét, vì cảm thấy cha mình lúc nào cũng như ở trong giờ làm việc, ngay cả khi đang ở nhà. Mãi tới về sau, khi thấy lưng ông chùng xuống từng chút một vì bệnh và vì những thứ không thể gọi tên, anh mới hiểu hóa ra dáng đứng ấy đã phải trả giá rất nhiều để giữ được.
Cha anh quay lại.
– Dậy rồi à?
Giọng vẫn trầm, vẫn đều. Không nhẹ nhàng quá mức, cũng không lạnh. Đúng kiểu một người đàn ông không quen nói nhiều nhưng luôn nhớ trong nhà còn một đứa con đang ốm.
Minh Khang gật đầu.
– Dạ.
– Còn chóng mặt không?
– Đỡ hơn rồi.
Võ Văn Thành nhìn kỹ mặt anh một chút, như đánh giá xem câu trả lời đó có đáng tin hay không. Rồi ông chỉ vào ghế.
– Ngồi đó. Đừng đứng quạt trúng gió.
Minh Khang nghe lời ngồi xuống. Cái ghế gỗ hơi cấn ở mép đùi, y như xưa. Cha anh ngồi xuống đối diện, vừa hay ở tư thế ánh sáng cửa sổ xiên qua nửa gương mặt. Thấy gần như vậy, Khang mới nhận ra có những chi tiết mình tưởng đã quên nhưng thật ra vẫn nằm ở đâu đó trong người: nốt ruồi nhỏ dưới xương hàm trái của cha, vệt sẹo mờ ở mu bàn tay phải do hồi trẻ sửa xe, thói quen dùng ngón tay cái vuốt phẳng mép báo trước khi gấp lại.
Ông nhìn anh.
– Chiều nay đừng có chạy ra ngoài.
– Sáng mày mê mê nói gì lạ lắm.
Minh Khang im một nhịp.
– Con nói gì?
– Mẹ bảo mày gọi tên ai đó, rồi cứ nắm tay mẹ như sợ người ta đi mất.
Ngực Khang co lại.
Anh không nhớ chuyện đó.
Hoặc nhớ không trọn. Chỉ còn tiếng gọi “Khang, dậy đi con” ở cuối khoảng tối ấy. Có lẽ lúc nửa mê nửa tỉnh anh đã siết tay mẹ thật. Nghĩ tới đó, một cảm giác xấu hổ rất lạ chen vào giữa nỗi nghẹn. Cơ thể mười sáu tuổi này vẫn phản ứng trước mẹ cha một cách bản năng hơn nhiều so với đầu óc anh.
– Chắc con mơ thôi.
Võ Văn Thành gật rất nhẹ.
– Ốm sốt hay mơ bậy.
Rồi ông nghiêng người, cầm cốc trà uống một ngụm. Động tác ấy bình thường đến mức làm Minh Khang phải cắn chặt răng mới không nhìn mãi.
Ở năm 2018, cha anh không còn được uống trà đặc. Bác sĩ cấm. Mẹ anh phải pha loãng gần như nước lã. Nhiều hôm ông chỉ cầm chén lên ngửi rồi đặt xuống. Còn lúc này, ông ngồi trước mặt, tay cầm chén trà nóng, chiếc áo sơ mi trắng phẳng phiu như thể cả quãng đời sau đó chưa từng tồn tại.
Minh Khang buột miệng:
– Ba.
– Ừ?
Anh nhìn thẳng vào mắt ông.
– Ba mệt không?
Câu hỏi làm chính anh cũng khựng.
Nó không phải thứ một thằng con trai mười sáu tuổi thường hỏi cha mình vào giữa trưa chỉ vì nhìn ông uống trà. Đặc biệt không phải kiểu hỏi của Minh Khang ngày đó. Hồi mười sáu, chuyện lớn nhất trong mắt anh thường là điểm kiểm tra, trận bóng, đứa nào trong lớp hỗn, và khi nào xin được tiền mua băng cassette. Anh đâu có nhìn ra nổi dáng mệt đè dưới cổ áo một người đàn ông trung niên.
Võ Văn Thành đặt chén xuống.
– Mệt gì?
– Ý con là... dạo này cơ quan ấy.
Cha anh không đáp ngay. Ánh mắt ông đổi rất nhẹ. Không hẳn là đề phòng, mà giống như vô thức dựng lên một vách ngăn quen thuộc giữa chuyện nhà và chuyện cơ quan.
– Cơ quan lúc nào chẳng có việc.
– Nhưng có chuyện không ổn đúng không?
Lần này ông nhìn thẳng hơn. Một khoảng im rất ngắn hiện ra giữa hai cha con, nhưng đủ để Minh Khang biết mình đã đi quá gần ranh giới.
– Ai nói với con?
– Không ai nói.
– Vậy sao hỏi?
Minh Khang siết tay dưới gầm bàn.
Anh không thể nói “vì con đã sống qua hậu quả của nó rồi”. Không thể nói “vì con biết chỉ vài ngày nữa ba sẽ bị đẩy khỏi chỗ đang đứng”. Không thể.
– Con nghe ngoài ngõ người ta nói.
Đó là nửa thật. Ngoài ngõ năm ấy quả thật người ta nói. Chỉ là chưa phải bây giờ.
Võ Văn Thành dựa lưng vào ghế.
– Ngoài ngõ người ta nói nhiều lắm.
– Nhưng có phải không?
Cha anh nhìn tờ báo trên bàn một lúc rồi mới đáp.
– Có vài việc nội bộ. Không liên quan tới con.
Một câu rất ngắn. Nhưng với Minh Khang, nó đủ như một mẩu than nóng rơi xuống đống củi khô.
Nội bộ.
Đúng cái cách cha anh khi đó gọi mọi thứ.
Nội bộ nghĩa là đủ gần để nguy hiểm, nhưng vẫn phải giả như chưa đến mức lôi cả nhà vào. Nội bộ nghĩa là người trong cuộc còn tin nó sẽ được giải quyết bên trong bức tường cơ quan. Nội bộ cũng là từ đã giữ cha anh đứng yên quá lâu trong lúc người khác kéo chân ghế khỏi dưới chân ông.
Minh Khang muốn hỏi tiếp, nhưng tiếng mẹ anh từ bếp vọng ra cắt ngang.
– Anh Thành, sắp tới giờ rồi đó.
Võ Văn Thành liếc đồng hồ đeo tay.
– Ừ.
Ông đứng lên. Động tác gọn và dứt như cắt bằng dao. Rồi ông cầm chiếc cặp da lên, tra lại khóa. Lần này Minh Khang nhìn kỹ hơn. Ở mép cặp lộ ra vài tờ giấy đánh máy, góc trên có dấu đỏ nhỏ. Một trong số đó là tờ lịch công tác tuần, anh gần như chắc vậy, vì bên rìa còn thò ra dải giấy kẹp ghi chú màu vàng.
Cha anh vừa xoay người định bước thì Khang lên tiếng.
– Gì nữa?
– Hôm nay ba về muộn không?
Võ Văn Thành hơi khựng.
– Chắc có thể. Sao?
– Không sao. Con hỏi vậy thôi.
Ông gật đầu, nhưng trước khi đi vẫn bỏ lại một câu.
– Chiều nếu khỏe thì ôn bài. Đừng đụng nước lạnh.
Cửa mở. Một luồng gió nóng mang mùi bụi và nắng hắt từ hành lang vào. Cha anh bước ra ngoài, bóng lưng đi qua khoảng sân chung rồi khuất sau bức tường cầu thang.
Minh Khang ngồi yên thêm vài giây.
Mẹ anh bưng rổ rau từ bếp đi ra, nhìn theo hướng cửa rồi quay sang con trai.
– Mới sốt dậy mà hỏi ba mày dữ vậy?
– Con hỏi gì đâu.
– Không hỏi mà ngồi canh người ta từ lúc bước ra tới lúc bước vô.
Bà đặt rổ rau lên bàn, dùng dao tước bỏ mấy cọng rau già, miệng nói như than mà cũng như đùa:
– Dạo ni cơ quan ba mày cũng đang rối. Mi đừng có làm ổng thêm mệt.
Minh Khang ngẩng lên.
– Rối chuyện gì vậy mẹ?
Lê Thị Hậu lắc đầu.
– Mẹ biết chi đâu. Hôm qua đi làm về mặt nặng như chì. Ăn cơm xong còn ngồi lật giấy tới khuya. Sáng ni lại đi sớm. Mấy chuyện công vụ đó, có khi hỏi ổng cũng không nói.
Minh Khang nhìn xuống mặt bàn.
Vậy là trí nhớ không sai.
Cha đã bắt đầu bị cuốn vào cái xoáy ấy. Có thể chưa lộ hẳn. Có thể ngay cả ông cũng chưa thấy hết miệng hố dưới chân. Nhưng sợi dây đã quấn vào rồi.
– Mẹ.
– Gì?
– Nếu mấy bữa tới có ai tới tìm ba, mẹ để ý giùm con được không?
Con dao trong tay Lê Thị Hậu dừng lại giữa chừng.
– Mi bị làm sao vậy?
– Không sao. Con chỉ...
Anh cắn lại câu sau.
Anh muốn nói vì mình thấy sợ, vì trong nhà đã có đúng cái mùi cũ của những ngày xấu nhất, và vì anh không dám bỏ lỡ thêm một mắt xích nào nữa. Nhưng những lời ấy vừa trồi lên đã biết không thể đem ra cho mẹ nghe.
Lê Thị Hậu bỏ dao xuống, bước lại gần sờ trán con trai thêm lần nữa.
– Còn nóng mà bày đặt nghĩ lung tung. Người ta tới tìm ba con thì là chuyện cơ quan của ổng. Mi để ý làm cái gì.
Minh Khang không né tay bà.
Bàn tay đó ấm, chắc, còn chưa có những đường gân nổi hằn như về sau.
– Con chỉ thấy không yên thôi.
Lần này bà nhìn anh kỹ hơn. Rồi, có lẽ thấy ánh mắt con trai không giống kiểu nói vu vơ, giọng bà dịu đi đôi chút.
– Có chuyện chi thì mẹ cũng biết chứ. Mi lo học cho xong đã.
Nói xong bà quay lại bàn, tiếp tục nhặt rau. Nhưng câu trả lời ấy không làm Minh Khang yên hơn chút nào. Ngược lại, nó càng làm anh thấy rõ một chuyện.
Ở tuổi mười sáu, lời anh nói không đủ nặng.
Trong căn nhà này, anh vẫn chỉ là đứa con đang sốt, đang nghỉ học, đang được nhắc uống thuốc và học bài. Anh có thể cảm thấy tai họa sắp tới, có thể nhìn rõ từng đốm lửa dưới lớp tro, nhưng nếu không tìm ra một cách khiến người lớn phải dừng chân, tất cả những gì anh biết vẫn chỉ là một cơn lo không đầu không cuối của thằng nhỏ mới lớn.
Minh Khang kéo quyển sổ lại gần.
Anh ghi thêm:
“Cha biết nội bộ có rối.”
“Đã có giấy công vụ mang về nhà.”
“Lời nói thường không đủ.”
Viết xong, anh gạch một nét dưới dòng cuối.
Đúng vậy.
Muốn giữ cha lại, chỉ nói thôi sẽ không đủ.