Vệt Sét Đầu Làng - Chương 6: Người đàn ông một tay
Sáng sớm, khi bến đò còn vắng tanh, sương mù từ mặt sông Tiền bốc lên mờ mịt, quấn quanh những gốc cây ven bến như những dải lụa trắng. Cậu Thanh dậy sớm…
Nội dung chương
Sáng sớm, khi bến đò còn vắng tanh, sương mù từ mặt sông Tiền bốc lên mờ mịt, quấn quanh những gốc cây ven bến như những dải lụa trắng.
Cậu Thanh dậy sớm đi mua bánh mì cho cả nhà. Nó đạp xe qua bến đò, vừa đi vừa huýt sáo. Mấy ngày nay, bến đò là đề tài nóng nhất của cả cù lao, nhưng với cái tuổi mười chín, nỗi sợ trong nó đã vơi đi nhiều, chỉ còn lại sự tò mò và một chút tự hào vì mình là người quay được video sét đánh.
Khi đến gần cây đa, nó bỗng khựng lại.
Có một người đàn ông đang đứng trước gốc đa.
Người đàn ông ấy già, tóc bạc trắng, lưng hơi còng, vai vác một cây đàn ghi ta cũ kỹ đã sờn cả mặt. Điều làm cậu Thanh chú ý nhất là cánh tay phải của ông: teo quắt lại, buông thõng bên hông, ống tay áo đung đưa theo gió. Ông đứng đó, một mình, lặng lẽ nhìn vết nứt đang rỉ dịch đỏ trên thân cây đa, mặt không một chút biểu cảm.
Cậu Thanh nhận ra ông. Đó là thầy Bảy Đờn, người thợ mộc già sống ẩn dật ở cuối cù lao, gần rặng bần ven sông. Cả làng đều biết thầy Bảy, nhưng ít ai tiếp xúc với ông. Ông sống một mình trong căn chòi lá, ngày đục đẽo gỗ, tối gảy đàn một mình. Người ta bảo ông từng là thợ mộc giỏi nhất vùng, nhưng sau một tai nạn nào đó bị hỏng tay, ông bỏ nghề, sống ẩn dật. Cũng có người bảo ông biết chút phép thuật của thợ mộc, nhưng không ai dám hỏi, mà ông cũng chẳng bao giờ nói.
Điều lạ là, thầy Bảy xưa nay không bao giờ lại gần chỗ đông người. Ông như một bóng ma, chỉ xuất hiện ở những nơi vắng vẻ. Người làng kể rằng hồi còn trẻ, thầy Bảy là thợ mộc giỏi nhất vùng, đóng được cả nhà rường ba gian, chạm khắc tinh xảo như thợ Huế. Khách hàng từ các làng bên kéo đến nườm nượp. Nhưng rồi một ngày, không ai biết vì sao, cánh tay phải của ông bị đánh nát, teo quắt từ đó. Có người bảo tai nạn cưa máy, có người bảo bị kẻ thù chặt, có người còn bảo ông tự chặt để tạ tội với ai đó. Từ đó, ông bỏ nghề, dọn ra căn chòi lá ở cuối cù lao, sống ẩn dật, ngày đục đẽo mấy món đồ gỗ nhỏ bán lấy tiền gạo, tối ôm đàn gảy một mình. Đã mấy chục năm như vậy, ông chưa từng lại gần đám đông, chưa từng dự một đám giỗ nào trong làng.
Vậy mà sáng nay, ông lại đứng trước cây đa, nhìn vết nứt chảy dịch đỏ rất lâu, rất lâu, như thể đang đọc một bức thư viết bằng máu.
Cậu Thanh dựng xe, rón rén bước tới, lễ phép chào:
- Chào thầy Bảy! Thầy ra coi cây đa hả thầy?
Thầy Bảy Đờn không quay lại. Ông vẫn nhìn chằm chằm vào vết nứt, đôi mắt già nua sâu hoắm, không thể đoán được ông đang nghĩ gì. Một lúc lâu sau, ông mới khẽ lắc đầu, không nói một lời.
Rồi ông ngồi xuống một tảng đá gần đó, đặt cây đàn lên đùi, dùng cánh tay trái còn lại và phần tay phải teo quắt khéo léo ôm lấy đàn. Ông gảy khẽ một tiếng đàn buồn. Tiếng đàn vang lên trong sương sớm, não nề, ai oán, như tiếng khóc của một người đàn ông đã khóc cạn nước mắt từ lâu lắm rồi. Cậu Thanh đứng nghe mà lòng se lại, không hiểu sao nước mắt cứ trực trào ra.
Thầy Bảy gảy thêm vài nốt nữa, rồi bỗng dừng lại. Ông đứng dậy, vác đàn lên vai, lặng lẽ bỏ đi, không một lời từ biệt. Bóng ông khuất dần trong sương mù, chỉ còn tiếng bước chân lạo xạo trên sỏi đá.
Cậu Thanh đứng ngẩn ngơ một lúc, rồi đạp xe về nhà. Trên đường, nó cứ nghĩ mãi về ánh mắt của thầy Bảy khi nhìn vết nứt. Ánh mắt ấy không phải sợ hãi, không phải tò mò, mà là một nỗi niềm sâu hơn, đau đớn hơn. Như ánh mắt của người đang nhìn thấy một tội lỗi mà mình không thể nói ra.
Về đến nhà, nó kể lại cho bà Tư Sánh nghe. Bà Tư đang lặt rau, nghe xong thì sững người, con dao trên tay khựng lại:
- Mày nói thiệt hả? Ông Bảy Đờn ra bến?
- Thiệt mà cô! Con thấy tận mắt! Ổng đứng nhìn cây đa lâu lắm, rồi gảy đàn, rồi bỏ đi, không nói tiếng nào!
Bà Tư Sánh đặt con dao xuống, mặt bà đăm chiêu:
- Lạ... Ông Bảy xưa nay không bao giờ lại gần chỗ đông người. Ổng đến là có chuyện. Chắc chắn là có chuyện.
- Có chuyện gì hả cô?
- Cô không biết. Nhưng ổng là người kín tiếng, ổng biết nhiều chuyện mà không ai biết. Hồi xưa, ổng còn làm thợ mộc, ổng từng đóng đồ cho nhà ông Cả Nghiệp, nhà giàu nhất cù lao này. Sau khi bị đánh gãy tay phải, ổng cắt đứt hết, không nhận việc của nhà giàu nữa. Người ta đồn ổng biết một bí mật gì đó của nhà ông Cả, nên mới bị... thôi, cô cũng chỉ nghe đồn thôi.
Bà Tư Sánh nói xong, vội vàng thắp ba nén nhang lên bàn thờ, miệng lẩm bẩm khấn. Cậu Thanh nghe mà tò mò muốn chết. Bí mật của nhà ông Cả Nghiệp? Ông Cả là bá hộ giàu nhất cù lao, dinh thự to như cái đình, người hầu kẻ hạ đầy nhà. Nhà ấy thì có bí mật gì mà thầy Bảy phải giữ kín đến mức bỏ nghề ẩn dật?
- Cô kể tiếp đi cô! Bí mật gì vậy?
- Cô đã bảo chỉ nghe đồn thôi! Đừng hỏi nữa! Mà mày cũng đừng có đi hỏi lung tung, rước họa vào thân!
Bà Tư Sánh nghiêm mặt, cậu Thanh ỉu xìu không dám hỏi thêm. Nhưng trong lòng nó, hạt giống tò mò đã được gieo xuống, đang âm thầm nảy mầm.
Chiều hôm đó, cậu Thanh lại đạp xe ra bến. Vòng dây thừng ông Hai giăng vẫn còn đó. Vết nứt vẫn rỉ dịch đỏ, ruồi vẫn bu kín. Nhưng điều làm nó chú ý là những chồi non trên cành cây còn sống. Giữa thân cây cháy đen, những búp lá non xanh mơn mởn vẫn nảy lên, rung rinh trong gió chiều, tràn đầy sức sống một cách kỳ lạ.
Cụ Sáu đi ngang, thấy Thanh đang nhìn chồi non, cụ dừng lại, chống gậy nói:
- Thấy không con? Cây đa trăm năm, sét đánh cháy đen mà chồi non vẫn nảy. Cây thiêng nó vậy đó. Chết không chết hẳn, sống không sống yên. Nó đang chờ... chờ thứ gì đó.
- Chờ gì hả cụ?
Cụ Sáu không trả lời, chỉ lắc đầu, chống gậy đi tiếp. Cậu Thanh nhìn theo bóng cụ, lòng bồn chồn. "Chờ thứ gì đó" là chờ thứ gì? Chờ người đến cúng? Chờ kẻ phạm tội ra đầu thú? Hay chờ... một chuyện kinh khủng hơn?
Ông Hai Thành cũng ra bến chiều hôm đó. Ông kiểm tra lại vòng dây thừng, siết chặt thêm mấy nút, miệng dặn Thanh:
- Mày đừng có quay phim gần vết nứt nữa. Đứng xa ra mà quay.
- Sao vậy chú Hai? Con quay có sao đâu?
- Tao nói thì nghe. Thứ này không đùa được đâu.
Giọng ông Hai nghiêm nghị lạ thường. Cậu Thanh ỉu xìu gật đầu, nhưng rồi nó chợt nhớ ra chuyện sáng nay, vội kể:
- À chú Hai, sáng nay con thấy thầy Bảy Đờn ra đây nè! Ổng đứng nhìn cây đa lâu lắm!
Ông Hai Thành sững người, tay đang siết dây khựng lại:
- Mày nói ai? Ông Bảy Đờn?
- Dạ! Ổng vác đàn, đứng nhìn vết nứt, rồi gảy mấy tiếng đàn buồn rồi bỏ đi!
Ông Hai Thành im lặng một lúc lâu, mặt ông đăm chiêu đến lạ. Rồi ông lẩm bẩm, như nói với chính mình:
- Ông Bảy mà ra đây... thì chuyện này lớn hơn tao tưởng nhiều.
- Sao vậy chú?
- Không có gì. Mày về đi, trời sắp tối rồi. Nhớ lời tao dặn, đừng lại gần vết nứt.
Ông Hai xua tay, nhưng ánh mắt ông vẫn dán về phía gốc đa, đầy vẻ lo âu. Cậu Thanh đạp xe về, trong lòng càng thêm tò mò. Cả bà Tư, cả chú Hai, ai nghe đến thầy Bảy ra bến cũng biến sắc. Rốt cuộc, ông già một tay ấy là ai mà khiến cả làng phải e dè đến vậy?
Khi mặt trời bắt đầu lặn, bến đò vắng dần. Cậu Thanh đạp xe về, đi ngang qua rặng tre cuối xóm. Bỗng, nó nghe thấy tiếng đàn ghi ta vang lên từ phía xa, não nề, buồn thảm. Đó là tiếng đàn của thầy Bảy Đờn, nó nhận ra ngay. Tiếng đàn vang vọng trong buổi chiều tà, như tiếng khóc của một linh hồn cô độc.
Rồi, đột ngột, tiếng đàn đứt ngang.
Không phải tiếng đàn dừng lại một cách tự nhiên, mà là đứt ngang, như thể có ai đó vừa bóp nghẹt dây đàn, không cho nó vang tiếp. Cậu Thanh giật mình, dừng xe lại, dỏng tai nghe. Không còn tiếng đàn nữa. Chỉ còn tiếng gió thổi qua rặng tre xào xạc, và tiếng tim nó đập thình thịch trong lồng ngực.
Nó đợi một lúc, hy vọng tiếng đàn lại vang lên. Nhưng không. Sự im lặng bao trùm, nặng nề, đáng sợ. Cậu Thanh rùng mình, vội đạp xe đi nhanh, không dám ngoảnh lại.
Đêm ấy, nó nằm mãi không ngủ được. Trong đầu nó cứ vang lên tiếng đàn buồn của thầy Bảy, rồi tiếng đàn đứt ngang đột ngột. Nó tự hỏi, lúc ấy, đã xảy ra chuyện gì với thầy Bảy? Có ai đó đã bóp nghẹt dây đàn của ông? Hay chính ông đã dừng lại, vì ông chợt nhận ra một điều?
Và ánh mắt của thầy Bảy khi nhìn vết nứt chảy dịch đỏ, ánh mắt đau đớn như đang nhìn một tội lỗi không thể nói ra, cứ ám ảnh nó mãi. Cậu Thanh có cảm giác, thầy Bảy Đờn biết một bí mật nào đó về cây đa, một bí mật mà ông đã giữ kín bao nhiêu năm nay. Và bí mật ấy, có lẽ, sắp không giữ được nữa.